Skip to main content
02 04 2015 | 10:46

"Μνημονιακή" η λίστα Βαρουφάκη;

"Μνημονιακή" η λίστα Βαρουφάκη;

Τα χρήματα σώζονται από τα Ταμεία, η αγορά εκπέμπει sos και το «πόκερ» καλά κρατεί...

Σε σκληρή πολιτική παρτίδα «πόκερ», πάνω όμως σε οικονομικό πεδίο, εξελίσσεται η διαπραγμάτευση της Αθήνας με την Ευρώπη …και όποιος αντέξει: Οι Βρυξέλλες αφήνουν «γυμνή» την Ελλάδα από χρηματοδότηση, την ώρα που η ελληνική πλευρά στέλνει «νέα» λίστα που «φουσκώνει» τα ποσά που θα εισπραχθούν από τις ήδη προτεινόμενες «μεταρρυθμίσεις», βάζοντας ταυτόχρονα τον στόχο για πρωτογενές πλεόνασμα ψηλότερα και από τον προηγούμενο … Μνημονιακό στόχο!!

Το παιχνίδι του ποιος θα μείνει με τον «μουτζούρη» μοιάζουν να παίζουν πια Αθήνα και Βρυξέλλες: Η Ευρώπη όχι μόνον δεν απελευθερώνει χρήματα προς την Ελλάδα –η ΕΚΤ χορηγεί ρευστότητα με το «σταγονόμετρο» στις εγχώριες τράπεζες- αλλά αρνείται ακόμη και σταδιακή εκταμίευση δόσεων με αντάλλαγμα την εφαρμογή 2 ή 3 μεταρρυθμίσεων από πλευράς Ελλάδας. Και όλα αυτά όταν στις κατ΄ ιδίαν συζητήσεις οι εκπρόσωποι των δανειστών δεν κρύβουν ότι θα ήθελαν να «βοηθήσουν» την Αθήνα, κάτι όμως που δεν αποδεικνύουν στην πράξη.

Στον αντίποδα, η ελληνική πλευρά –εν μέσω δηλώσεων στελεχών της Κυβέρνησης που υπονοούν ακόμη και στάση πληρωμών έναντι των δανειστών- μάλλον επιβεβαιώνει τις πηγές των Βρυξελλών που όλο το προηγούμενο διάστημα έλεγαν πως η ελληνική λίστα δεν είναι επαρκώς κοστολογημένη: Η κίνηση του υπουργού Οικονομικών Γιάνη Βαρουφάκη να στείλει «εμπλουτισμένη» λίστα, αποδεικνύει πως η «γκρίνια» των δανειστών ήταν μάλλον …δικαιολογημένη.

Η Αθήνα στέλνει έναν «εμπλουτισμένο» κατάλογο που ουσιαστικά είναι συνέχεια του προηγούμενου, αναδεικνύει αρκετά μέτρα που «κρύβονταν» πίσω από τις «γραμμές», αλλά «φουσκώνει» μάλλον …υπερβολικά τις προσδοκίες για την απόδοσή τους.

Τι «νέο» φέρνει η λίστα; Αυξήσεις φόρων – με έμφαση στα υψηλά εισοδήματα, αλλά ενδεχομένως με παγίδες και για τους μικρούς ιδίως στο πεδίο των φοροαπαλλαγών- και μέτρα για την είσπραξη του ΦΠΑ με το τέλος των μετρητών σε μια σειρά συναλλαγών καθώς και ποινικές διώξεις για απόκρυψη εισοδήματος. Προβλέπει μπαράζ κατασχέσεων με ηλεκτρονική μορφή ενδεχομένως και στις θυρίδες. Οι συνταγές «περαίωσης» επίσης δεν λείπουν. Αφορούν αυτή τη φορά στις εκκρεμείς φοροδίκες.

Λιμνάζουν στα δικαστήρια 63.999 φορολογικές υποθέσεις και το υπουργείο Οικονομικών ετοιμάζεται να κάνει «προσφορά» σβήνοντας από το 33% έως και το 55% σε πρόστιμα και προσαυξήσεις.

Πέραν της εξειδίκευσης κάποιων μέτρων που φωτογραφίζονταν στην προηγούμενη εκδοχή λίστας μεταρρυθμίσεων – των 15 σελίδων- οι «Ελληνικές Μεταρρυθμίσεις» φέρνουν και αύξηση στα εισιτήρια μουσείων και αρχαιολογικών χώρων, ενώ εκτός από την απόφαση της κυβέρνησης να εισπράξει το φόρο 20% στις τηλεοπτικές διαφημίσεις ανοίγει παράθυρο και για επέκταση στις διαφημίσεις των ηλεκτρονικών μέσων ενημέρωσης.

Στις ιδιωτικοποιήσεις η κυβέρνηση δίνει...ΟΛΠ και δεσμεύεται πως ότι έχει αρχίσει θα τελειώσει και δεν θα ακυρωθούν ισχύουσες συμβάσεις, ενώ δεν κάνει πίσω για μια σειρά δεσμεύσεών της, όπως η κατάργηση της ρήτρας μηδενικού ελλείμματος στα επικουρικά και η επαναφορά των συλλογικών διαπραγματεύσεων.

Θα μπορούσε να θεωρήσει κανείς ότι η εκτενής περιγραφή όλων των παρεμβάσεων που δεν έχουν δημοσιονομικό όφελος, αλλά αντίθετα κόστος σε όρους της παλαιάς τρόικας, πέραν της κατοχύρωσης των κυβερνητικών πρωτοβουλιών ενέχει και ένα χαρακτήρα οριοθέτησης- έναντι των εταίρων- των μέτρων που προτίθεται να λάβει.

Τώρα αν ψάξει κανείς για συγκεκριμένα μέτρα σε τομείς όπως (ενδεικτικά) η Υγεία ή η Δημόσια Διοίκηση, θα πρέπει να έχει πολύ καλές προθέσεις -να βοηθήσει την κατάσταση- για να μην πει ότι η λίστα παραμένει έκθεση ασαφών ιδεών.

Για να γίνει το πρώτο βήμα προς τη συμφωνία η κυβέρνηση προτείνει και αναλύει 24 μεταρρυθμίσεις στη φορολογία και άλλους τομείς από τις οποίες αναμένει έσοδα από 4,6 έως 6,1 δισ. ευρώ.

1. Έλεγχοι σε εμβάσματα και offshore που ανήκουν σε Ελληνες φορολογούμενους με προβλεπόμενα έσοδα 725 – 875 εκατ. ευρώ

2. Καταπολέμηση λαθρεμπορίου καυσίμων, καπνικών προϊόντων και οινοπνευματωδών ποτών με προβλεπόμενα έσοδα από 250 - 400 εκατ. ευρώ

3. Πιο ισχυρή νομοθεσία για τις ενδοομιλικές συναλλαγές με προβλεπόμενα έσοδα 40 - 60 εκατ. ευρώ

4. Εισαγωγή της φορολοταρίας αποδείξεων με έσοδα 270- 600 εκατ. ευρώ

5. Καταπολέμηση φοροδιαφυγής και φορολογικής απάτης στον ΦΠΑ με 350 - 420 εκατ. ευρώ

6. Βελτίωση του φοροεισπρακτικού μηχανισμού με έσοδα 225 - 235 εκατ. ευρώ

7. Νέα ρύθμιση των 100 δόσεων με προβλεπόμενα 300 - 400 εκατ. ευρώ

8. Διάφορα μέτρα για την αύξηση των φορολογικών εσόδων με έσοδα για το 2015 από 414 - 450 εκατ. ευρώ

9. Εφαρμογή του φόρου στις τηλεοπτικές διαφημίσεις με προβλεπόμενα έσοδα 50 - 70 εκατ. ευρώ

10. Εισαγωγή του φόρου πολυτελείας με έσοδα 20 εκατ. ευρώ

11. Μεταρρύθμιση του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (εννοείται η κατάργηση φοροαπαλλαγών) με προβλεπόμενα έσοδα 300 - 400 εκατ. ευρώ

12. Καταπολέμηση φοροδιαφυγής στους ελεύθερους επαγγελματίες με προβλεπόμενα έσοδα 20 - 30 εκατ. ευρώ

13. Κίνητρα για την πληρωμή οφειλών που έχουν προέλθει από φορολογικούς ελέγχους με έσοδα 100 - 200 εκατ. ευρώ

14. Κλείσιμο εκκρεμών υποθέσεων φορολογίας κεφαλαίου (κληρονομιές κτλ.) με έσοδα 50 - 70 εκατ. ευρώ

15. Έσοδα από πολιτιστικές δραστηριότητες 5 - 10 εκατ. ευρώ

16. Αδειοδότηση ιντερνετικού στοιχηματισμού με προβλεπόμενα έσοδα 125 - 175 εκατ. ευρώ

17. Δημόσιοι διαγωνισμοί για την παροχή αδειών στα τηλεοπτικά μέσα με προβλεπόμενα έσοδα 350 - 380 εκατ. ευρώ.

Η Αθήνα, μάλιστα, κάνει σημαντικές παραχωρήσεις και στους στόχους για το πρωτογενές πλεόνασμα του 2015. Ειδικότερα, στο κείμενο προβλέπεται ότι η κυβέρνηση δεσμεύεται να πιάσει το 3,1% του ΑΕΠ (ο μέχρι τώρα στόχος στο Μνημόνιο ήταν 3%) από το 1,5% που διαπραγματευόταν, ενώ, στο πιο αισιόδοξο σενάριο το πλεόνασμα θα φθάσει στο 3,9%.

Ωστόσο, μέσα στην 26 σελίδων επιστολή του υπουργείου Οικονομικών υπάρχουν και παροχές ύψους 1,1 δισ. που δημιουργούν πονοκέφαλο στους Ευρωπαίους και τα οποία το Brussels Group είναι δύσκολο να αποδεχθεί. Το πρώτο και πιο βασικό «αγκάθι» είναι εκείνο της κατάργησης της ρήτρας μηδενικού ελλείμματος που θα επέβαλλε περαιτέρω μειώσεις στις συντάξεις του δημοσίου. Το μέτρο θα απαιτήσει επιπλέον 326 εκατομμύρια ευρώ φέτος. Οι εταίροι, ωστόσο, το χαρακτηρίζουν ως μεγάλο ατόπημα. Παράλληλα, η πρόθεση της κυβέρνησης για επαναφορά των συλλογικών συμβάσεων είναι «κόκκινο πανί» για τους Ευρωπαίους οι οποίοι εκτιμούν ότι με αυτόν τον τρόπο ανατρέπονται μεταρρυθμίσεις που είχαν πραγματοποιηθεί στο προηγούμενο πρόγραμμα.

Σημαντική εστία διαφωνίας ήταν και παραμένουν και οι ιδιωτικοποιήσεις με Ελλάδα και Βρυξέλλες να διαπιστώνουν ότι έχουν εντελώς διαφορετική οπτική. Η κυβέρνηση δείχνει διατεθειμένη να κάνει κάποιες υποχωρήσεις, ωστόσο, τα έσοδα που προβλέπονται είναι αισθητά λιγότερα από τις αρχικές εκτιμήσεις, ενώ, συνεχίζουν να υπάρχουν υπουργοί που απορρίπτουν κάθε πιθανότητα αποκρατικοποίησης.

Σύμφωνα με τα όσα αναγράφονται στο κείμενο, η κυβέρνηση δέχεται να υπάρξουν οι μικρότερες δυνατές επιβαρύνσεις για όσους θα κερδίσουν τους διαγωνισμούς, αλλά κάνει και βήματα πίσω για την προστασία σε όρους και εργασιακά δικαιώματα για τους υπαλλήλους των κρατικών επιχειρήσεων. «Minimum protection, terms and conditions for employees» αναγράφεται χαρακτηριστικά στο κείμενο.

Την ίδια ώρα η κυβέρνηση δεσμεύεται να προχωρήσει όλες τις ιδιωτικοποιήσεις που έχουν ήδη ξεκινήσει.

Τέλος, το πλάνο για σταδιακή αύξηση του κατώτατου μισθού είναι κάτι που προκαλεί επιπλέον «πονοκέφαλο» στις Βρυξέλλες και είναι μέτρο για το οποίο θα υπάρξει πολλή συζήτηση στο άμεσο μέλλον.

Και όλα αυτά την ώρα που οι επαγγελματίες εκπέμπουν sos για την πορεία της αγοράς, το ελληνικό Κράτος φλερτάρει με το «κόκκινο» στα Ταμεία, η ΕΚΤ μάλλον «σφυρίζει» αδιάφορα και οι δανειστές …μάλλον δεν θέλουν να χάσουν τα χρήματά τους.