Skip to main content
27 06 2018 | 10:01

Ο Ελληνοκαναδός που ψάχνει εκτάσεις για φαρμακευτική κάνναβη στη χώρα μας

Ο Ελληνοκαναδός που ψάχνει εκτάσεις για φαρμακευτική κάνναβη στη χώρα μας

Ο Βασίλης Παναγιωτακόπουλος ταξιδεύει ανά τον κόσμο και αναζητά ευκαιρίες για επενδύσεις στον χώρο της φαρμακευτικής κάνναβης - πρόσφατα βρέθηκε και στην Ελλάδα.

Είναι λίγο πάνω από τα 40, πληθωρικός με μαύρα μαλλιά. Μιλά αρκετά καλά ελληνικά, αν και η προφορά του προδίδει πως δεν έχει μεγαλώσει στα μέρη μας. «Ποια είναι η σχέση σου με την Ελλάδα;», ανοίγω κουβέντα. «Οι γονείς μου έχουν ελληνικές ρίζες –από την Καλαμάτα», μου εξηγεί. «Εγώ βέβαια γεννήθηκα και μεγάλωσα στην επαρχία του Οντάριο, στον Καναδά».

«Μιλάς καλά τη γλώσσα», διαπιστώνω. Γνέφει, χαμογελώντας. «Αυτό οφείλεται στην επιμονή των δικών μου – στο σπίτι, βλέπεις, μιλούσαμε πρώτα ελληνικά και μετά αγγλικά. Πήγα και σε ελληνικό σχολείο, οπότε η επαφή με τη γλώσσα έμεινε ζωντανή».

Βγάζει μια κάρτα από το πορτοφόλι του και μου τη δίνει. Ρίχνω μια γρήγορη ματιά. Στο πάνω μέρος αναγράφεται η επωνυμία της εταιρείας Beleave, Kannabis Inc. Στο κέντρο, το όνομα και ο τίτλος του: Bill Panagiotakopoulos, Co-Founder & Chief Operational Officer.

«Τι ακριβώς κάνεις στην Ελλάδα αυτήν την εποχή;», ρωτώ. Μου δείχνει, χαμογελώντας, τον χώρο γύρω μας. «Όπως βλέπεις υπάρχει έντονη δραστηριότητα τους τελευταίους μήνες, στην Ελλάδα, γύρω από την αγορά της κάνναβης. Έτσι πολλές καναδικές εταιρείες έχουν στρέψει το βλέμμα τους εδώ, αναζητώντας ευκαιρίες για επενδύσεις». Βαδίζουμε για λίγο ανάμεσα στα περίπτερα του εκθεσιακού χώρου της Balkannabis EXPO, η οποία διεξήχθη στις αρχές Ιουνίου, στην Τεχνόπολη, στο Γκάζι. Εκατοντάδες εκθέτες, παραγωγοί, καλλιεργητές και διανομείς, από διάφορα σημεία του πλανήτη, είναι εδώ, επιβεβαιώνοντας το διαρκώς αυξανόμενο, παγκόσμιο ενδιαφέρον γύρω από το φυτό και τα παράγωγά του.

Όπως μου εξηγεί ο Βασίλης Παναγιωτακόπουλος δεν είναι η πρώτη φορά που επισκέπτεται τη χώρα μας. «Είχα έρθει και πριν από δύο χρόνια, αλλά τότε το νομικό πλαίσιο στην Ελλάδα, όσον αφορά από την κάνναβη, ήταν ακόμα μπερδεμένο. Μέσα σε αυτά τα δύο, τρία χρόνια, βέβαια, άλλαξαν πολλά. Η Ελλάδα έχει κάνει σημαντικά βήματα για να ρυθμίσει την αγορά, μια αγορά που παγκοσμίως αναπτύσσεται με ραγδαίους ρυθμούς. Η σημερινή κυβέρνηση δείχνει να αντιλαμβάνεται τι συμβαίνει διεθνώς και προσπαθεί να προσελκύσει μέρος των κεφαλαίων. Είναι πολύ σωστή κίνηση από μέρους της. Επειδή παρακολουθώ τις εξελίξεις διεθνώς, αν η Ελλάδα καταφέρει να κινηθεί έξυπνα τα επόμενα χρόνια θα ωφεληθεί πολλαπλά. Γιατί το θέμα σήμερα, έτσι όπως διαμορφώνεται το περιβάλλον παγκοσμίως, δεν είναι αν θα μεγαλώσει και άλλο η αγορά της κάνναβης, αυτό είναι δεδομένο, το θέμα είναι ποιος θα προλάβει να πάρει καλύτερη θέση στον αγώνα. Ήδη βλέπω πολλές χώρες στην Ευρώπη να αλλάζουν στάση, λόγω του μεγάλου επενδυτικού ενδιαφέροντος και να νομοθετούν υπέρ της φαρμακευτικής κάνναβης. Μιλάμε για μια αγορά που σήμερα ξεπερνά τα 100 δις και να φανταστείς, πως δεν έχει ανοίξει ακόμα η χρήση της ψυχαγωγικής -όταν συμβεί αυτό το νούμερο αυτό θα πενταπλασιαστεί», μου εξηγεί.

«Η Ελλάδα, σήμερα, με το υπάρχον πλαίσιο, θεωρείται ένας ελκυστικός επενδυτικός προορισμός;», ρωτώ. «Σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν είναι σαφώς καλύτερα τα πράγματα. Προτού έρθω εδώ οι μέτοχοι, αλλά και το διοικητικό συμβούλιο της εταιρείας ήταν αρκετά διστακτικοί. Είχαμε ήδη ξεκινήσει επαφές σε άλλες χώρες όπως η Κολομβία, η ΠΓΔΜ, η Πορτογαλία, η Βραζιλία, η Γερμανία, η Ολλανδία, η Ιταλία. Εγώ επέμενα να συμπεριλάβουμε και την Ελλάδα γιατί πιστεύω σε αυτή. Βλέπω πως υπάρχουν άνθρωποι στην κυβέρνηση που κατανοούν τις προοπτικές της συγκεκριμένης αγοράς. Αυτοί ουσιαστικά με έπεισαν, διαφορετικά θα είχα φύγει. Τρέχουν τόσο γρήγορα τα πράγματα σε άλλες χώρες που δεν έχεις περιθώριο να χάνεις χρόνο. Η Ελλάδα, βέβαια, είναι ένας μοναδικός τουριστικός προορισμός και εκτιμώ πως στο μέλλον τόσο ο τουρισμός όσο και η κάνναβη θα αποτελέσουν, συνδυαστικά, δύο δυνατά χαρτιά της τοπικής οικονομίας. Κατά τη γνώμη μου, όλα θα εξαρτηθούν στα επόμενα δύο χρόνια, τα οποία είναι πολύ σημαντικά. Όποιος κινηθεί ταχύτερα θα έχει μεγάλο πλεονέκτημα έναντι των άλλων χωρών. Θα είναι δύσκολο να τον ακολουθήσουν μετά».

Πρόσφατα, η καναδική κυβέρνηση κατέθεσε ένα νομοσχέδιο για τη νομιμοποίηση της χρήσης κάνναβης για ψυχαγωγικούς σκοπούς –ο νέος νόμος αναμένεται να τεθεί σε ισχύ προς το τέλος του καλοκαιριού. Ρωτώ τον Βασίλη πως έχει διαμορφωθεί σήμερα η αγορά της κάνναβης στον Καναδά. «Υπάρχει απίστευτη ανάπτυξη! Η δική μας εταιρεία ξεκίνησε πριν από πέντε χρόνια με αρχικό κεφάλαιο δύο εκατομμύρια δολάρια. Σήμερα, η αξία της ξεπερνά τα 100 εκ. δολάρια, ενώ έχει εισηχθεί και στο CSE [σ.σ Canadian Security Exchange]. Και εμείς είμαστε από τις θεωρητικά μικρές εταιρείες. Υπάρχουν άλλες, που μπήκαν νωρίτερα στο χώρο και η αξία τους, τώρα που μιλάμε, αγγίζει τα οκτώ δις. Είναι εντυπωσιακό το πόσο έχει γιγαντωθεί η αγορά. Βέβαια, ο Καναδάς ήταν από τις πρώτες χώρες που επένδυσε στην κάνναβη. Η προσπάθεια ξεκίνησε το ‘99 και για να φτάσουμε στη νομιμοποίηση και της ψυχαγωγικής χρήσης, απαιτήθηκαν πολλές αλλαγές και πολιτικοί πειραματισμοί».

«Δηλαδή;», παρεμβαίνω.

«Στην αρχή την καλλιέργεια είχε αναλάβει αποκλειστικά και μόνο το κράτος, γύρω στο 2000. Θυμάμαι οι πρώτες κρατικές καλλιέργειες πραγματοποιούνταν σε ένα ορυχείο στην επαρχία Σασκάτσουαν. Εσωτερικές καλλιέργειες, φυσικά, για μεγαλύτερη ασφάλεια και καλύτερο έλεγχο της καλλιέργειας. Όμως, το προϊόν ήταν χάλια. Κανείς δεν το ήθελε. Έτσι, οι περισσότεροι στρέφονταν στην παράνομη αγορά -συγκεκριμένα στις ασιατικές συμμορίες, αλά και κάποιες ομάδες μοτοσικλετιστών. Αυτά τα δύο κυκλώματα είχαν τότε, ποιοτικά, την καλύτερη κάνναβη, διότι γνώριζαν τις κατάλληλες καλλιεργητικές πρακτικές. Έπειτα, το κράτος έδωσε άδειες σε ασθενείς για αυτοκαλλιέργεια. Ούτε το συγκεκριμένο μοντέλο λειτούργησε καλά, καθώς πήραν άδειες άνθρωποι που δεν ήταν ασθενείς και δημιουργήθηκαν ξανά παράνομα κυκλώματα με αμφιβόλου ποιότητας κάνναβη. Εν τέλει, κάποια στιγμή η κυβέρνηση αποφάσισε να ρίξει στο παιχνίδι νέες επιχειρήσεις όπως τη δική μας, εφαρμόζοντας ένα πολύ αυστηρό πλαίσιο στα πρότυπα των φαρμακευτικών εταιρείων. Για να βγάλεις, δηλαδή, άδεια που θα σου επιτρέπει την καλλιέργεια και τη διάθεση στον κόσμο, απαιτούνταν πολύ υψηλά στάνταρ -η δική μας εταιρεία, να φανταστείς, έκανε σχεδόν έξι χρόνια μέχρι να τα καταφέρει! Χρειάστηκε να επενδύσουμε σημαντικά κεφάλαια, να φέρουμε επιστήμονες, να δημιουργήσουμε εργαστήρια μέχρι να εναρμονιστούμε με τις προδιαγραφές που όριζε ο νόμος. Εκείνη την εποχή στην κυβέρνηση ήταν οι Συντηρητικοί, οι οποίοι κατά την προσωπική μου εκτίμηση δημιούργησαν ένα τόσο αυστηρό πλαίσιο, σε μια προσπάθεια να “σκοτώσουν” την κάνναβη».

«Τι εννοείς να τη “σκοτώσουν;”», ρωτώ. «Κοίταξε, η κάνναβη ανέκαθεν έφερε ένα στίγμα λόγω της απαγόρευσης και της καταστολής για πολλά χρόνια. Μεγάλο μέρος της κοινωνίας του Καναδά παρέμενε διστακτικό απέναντι στο φυτό. Όταν εγώ, για παράδειγμα, ανακοίνωσα στον περιβάλλον μου πως σκοπεύω να ανοίξω, μαζί με τους συνεργάτες μου, μια εταιρεία φαρμακευτικής κάνναβης με κοιτούσαν λες και είμαι τρελός. “Μα θα μπλέξεις με τα ναρκωτικά;” μου έλεγαν. Τους φαινόταν τρομερό ρίσκο ακόμα και σε μια προοδευτική χώρα όπως ο Καναδάς. Έπειτα από έξι χρόνια, οι μισοί έχουν επενδύσει στην εταιρεία μου και οι υπόλοιποι μου λένε όλοι πως ήταν η καλύτερη κίνηση που θα μπορούσα να κάνω. Μέσα σε λίγα χρόνια η κάνναβη, από ναρκωτικό έγινε ένα ακόμα προϊόν –η κοινωνία το αποδέχθηκε. Άλλαξε η οπτική της –και σου μιλάω για συντηρητικούς ανθρώπους. Πλέον με παίρνουν τηλέφωνο για πληροφορίες, ρωτάνε, θέλουν να μάθουν. Έχει ξεπεραστεί το στίγμα. Επίσης, η επιστημονική κοινότητα πραγματοποιεί διαρκώς έρευνες γύρω από το φυτό. Λόγω της ποινικοποίησης παλαιότερα, κανείς επιστήμονας δεν ήθελε να μπλέξει. Σήμερα, η κάνναβη θεωρείται ένα εξαιρετικά ευρύ και ανεξερεύνητο ερευνητικό πεδίο. Αν συνυπολογίσεις και τα κεφάλαια που επενδύθηκαν, αλλά κυρίως τις προοπτικές για την οικονομία, μπορείς εύκολα να καταλάβεις γιατί άλλαξε και η στάση των πολιτικών. Αμέσως, άρχισαν να μας φωνάζουν στη Γερουσία, να ζητούν τη γνώμη μας και ολοένα περισσότερες πληροφορίες γύρω από το φυτό, την καλλιέργεια, το πλαίσιο που πρέπει να οριστεί. Επίσης, είναι σημαντικό να πούμε πως η παράνομη αγορά της κάνναβης στον Καναδά ξεπερνούσε τα δέκα δις δολάρια –κάποιοι ισχυρίζονται πως έφτανε τα 20 μέχρι πρόσφατα. Τώρα με τη νομιμοποίηση το κράτος κερδίζει διπλά. Και μπορεί να ελέγξει την ποιότητα του προϊόντος και να κερδίσει ένα μεγάλο κομμάτι από την οικονομική πίτα».

Αυτή την εποχή πολλοί εκπρόσωποι εταιρειών από χώρες όπως το Ισραήλ, οι ΗΠΑ, ο Καναδάς η Ρωσία, το Καζακστάν έχουν επισκεφτεί την Ελλάδα, θέλοντας να επενδύσουν στο χώρο της φαρμακευτικής κάνναβης. Κάποιες επενδυτικές προτάσεις, μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες του VICE, φέρεται να έχουν προχωρήσει αρκετά. Ρωτώ τον Βασίλη ποιες είναι οι προθέσεις της δική του εταιρείας. «Έχουμε βρει τις εκτάσεις και τους χώρους που θα δημιουργήσουμε τις εγκαταστάσεις μας. Για την ώρα, όμως, δεν μπορώ να πω περισσότερα», μου εξηγεί. Τον ρωτώ για το ποσό της επένδυσης. «Σε πρώτη φάση θα είναι 15 εκ. ευρώ και γύρω στις 125 θέσεις εργασίας και αν όλα εξελιχθούν ομαλά το πλάνο μας είναι να επενδύσουμε συνολικά 50 εκ. σε βάθος χρόνου. Βέβαια, είναι ένα απαιτητικό εγχείρημα, χρειάζονται άδειες, καθώς έχουμε υψηλά στάνταρ και φυσικά απαιτείται πολιτική σταθερότητα». Ρωτώ τον Βασίλη, αν γνωρίζει, άλλες εταιρείες φαρμακευτικής κάνναβης από τον Καναδά, που καλοβλέπουν επενδυτικά την Ελλάδα. «Ξέρω σίγουρα για άλλες τέσσερις. Υπάρχει, γενικώς, ενδιαφέρον για την Ελλάδα. Αλλά το σημαντικό για μένα είναι η πολιτική βούληση. Εφόσον υπάρχει αυτή, η Ελλάδα έχει μια χρυσή ευκαιρία μπροστά της».

Πηγή: Αντώνης Ντινιακός, Vice Greece