Skip to main content
17 12 2014 | 11:34

Για τις καταστροφικές συνέπειες της νέας ΚΑΠ στην ελαιοκαλλιέργεια προειδοποιεί ο ΣΕΔΗΚ

Για τις καταστροφικές συνέπειες της νέας ΚΑΠ στην ελαιοκαλλιέργεια προειδοποιεί ο ΣΕΔΗΚ

Με νέο υπόμνημα προς τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης επανέρχεται ο Σύνδεσμος Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης (ΣΕΔΗΚ) στο θέμα των απωλειών των ελαιοκαλλιεργητών με βάση τις μεταρρυθμίσεις στη νέα ΚΑΠ ζητώντας σημαντικές αλλαγές και διευκρινίσεις, προκειμένου να μην «εγκαταλειφθεί η ελαιοκαλλιέργεια», όπως αναφέρει.

Συγκεκριμένα στο υπόμνημα επισημαίνεται ότι:

  • Μια μείωση των ενισχύσεων της ελαιοκαλλιέργειας της τάξεως του 70% προστιθέμενη στις απώλειες από τις ζημιές που προκάλεσαν οι καύσωνες της περσινής Άνοιξης, θα προκαλέσει δραματικές επιπτώσεις στο εισόδημα τους και θα συντελέσει σε πλήρη εγκατάλειψη της ελαιοκαλλιέργειας.
  • Οι ενισχύσεις στην ελαιοκαλλιέργεια μπορεί να φαίνονται υψηλότερες ανά στρέμμα, όμως είναι πολύ χαμηλότερες ανά δικαιούχο από ότι σε άλλες καλλιέργειες αφού με βάση τα στοιχεία του Ελαιοκομικού Μητρώου η μέση έκταση ανά ελαιοκαλλιεργητή της Κρήτης είναι μόλις 10 στρ. έναντι πολλαπλάσιας (5-8 φορές) έκτασης των καλλιεργητών που ασχολούνται με άλλες καλλιέργειες.
  • Η συνεχής υποχρηματοδότηση της δακοκτονίας οδηγεί σε σοβαρή μείωση της αποτελεσματικότητα της και συνακόλουθα στην υποβάθμιση της ποιότητας. Γι’ αυτό πρέπει να εξεταστεί η ένταξη της χρηματοδότησης της στις φιλοπεριβαλλοντικές δράσεις του Β πυλώνα.

Ολόκληρο το υπόμνημα και οι προτάσεις ΣΕΔΗΚ

Κύριε Υπουργέ,

Μετά την πρόσφατη επίσκεψή σας στην Κρήτη και τις ενημερώσεις που πραγματοποιήσατε σε παράγοντες και παραγωγούς του νησιού, επιτρέψετε μου, ως Πρόεδρος του Συνδέσμου Ελαιοκομικών Δήμων Κρήτης (ΣΕΔΗΚ) που εκπροσωπεί το σύνολο σχεδόν των Δήμων του νησιού για την ελαιοκαλλιέργεια, να σας καταστήσω γνωστά τα ακόλουθα:

Με παλαιότερα Υπομνήματα μας προς το ΥπΑΑΤ (αρ.43/16-7-14 και αρ. 66/20-10-14) σας είχαμε αναφέρει τους προβληματισμούς των Ελαιοπαραγωγών Δημοτών μας, που είναι το σύνολο σχεδόν των κατοίκων της Κρήτης, για την τύχη της Ελαιοκαλλιέργειας στα πλαίσια της Εθνικής πρότασης για την νέα ΚΑΠ.

Παράλληλα, στα Υπομνήματα αυτά, σας είχαμε εκθέσει ότι η Ελαιοκομία που είναι επί χιλιετίες δεμένη με την ιστορία και τον πολιτισμό της Κρήτης, σήμερα αποτελεί ένα κλάδο τεράστιας στρατηγικής σημασίας για το νησί και για την χώρα γενικότερα αφού αποτελεί κλάδο με κατά βάση εξαγωγικό χαρακτήρα, που προσφέρει απασχόληση στο σύνολο σχεδόν των κατοίκων του νησιού, ενώ παράλληλα συμβάλει όσο και ο τουρισμός στην σημερινή συνολική οικονομία του.

Υπάρχει επομένως σκοπιμότητα και αναγκαιότητα ο κλάδος της ελαιοκομίας με τα σημαντικά συγκριτικά πλεονεκτήματα του να ενισχυθεί και να αναβαθμιστεί με την νέα ΚΑΠ και όχι να υποβαθμιστεί.

Αυτό πράττουν και οι άλλες μεγάλες ελαιοπαραγωγικές χώρες όπως η γειτονική μας Ιταλία, η οποια έθεσε την Ελαιοκομία και τους Πρωτεϊνούχους σπόρους σαν κλάδους πρώτης στρατηγικής προτεραιότητας.

Ωστόσο, από όσα ανακοινώθηκαν από τον Υπουργό κ. Καρασμάνη στην Βουλή αλλά και από όσα κατά καιρούς διαρρέουν σε ΜΜΕ, η Ελαιοκομία στην Ελλάδα όχι μόνο δεν τίθεται σε προτεραιότητα, αλλά αντίθετα διαφαίνεται ότι κινδυνεύει να υποβαθμιστεί δραματικά.

Είναι, κατά συνέπεια, εύλογη η αγωνία των ελαιοπαραγωγών αλλά και όλων των κατοίκων και παραγόντων του νησιού να έχουν συγκεκριμένη ενημέρωση για το μέλλον αυτού του κλάδου στα πλαίσια της εθνικής πρότασης για την νέα ΚΑΠ την οποία σας παρακαλούμε να πραγματοποιήσετε με την έκδοση σχετικής ΚΥΑ όσο γίνεται συντομότερα.

Κύριε Υπουργέ,

Τα προβλήματα που απασχολούν την ελαιοκομία της Κρήτης και γενικότερα της Χώρας είναι πάρα πολλά και έχουν επανειλημμένα αναφερθεί με υπομνήματα του ΣΕΔΗΚ τόσο στο Υπουργείο σας, όσο και στο Υπουργείο ανάπτυξης.

Από τα προβλήματα αυτά, σήμερα θεωρούμε ότι, θα πρέπει να εξετάσετε και να θέσετε σε προτεραιότητα την επίλυση των παρακάτω:

1. Ρυθμίσεις για τις ενισχύσεις των Ελαιοκαλλιεργειών στα πλαίσια της ΚΑΠ

Οπωσδήποτε, κατά την πρόσφατη επίσκεψη σας στην Κρητη, εξαγγείλατε ότι η Κρητη δεν ζημιώνεται με τη νέα ΚΑΠ διότι από Β’ Πυλώνα της πρόκειται να κατασκευαστούν Φράγματα ύψους 600 εκ. ευρω συνολικά.

Η εξαγγελία όμως αυτή, δεν ικανοποίησε τους ελαιοπαραγωγούς, γιατί θεωρούν ότι τα Φράγματα είναι μεν σημαντικές αναπτυξιακές υποδομές, αλλά η πείρα έχει δείξει ότι καθυστερούν σημαντικά και επί πλέον δεν μπορούν να καλύψουν όλες τις ελαιοπαραγωγικές περιοχές του νησιού και επί πλέον δεν βλέπουν τον λόγο γιατί να μην γινουν από τον προϋπολογισμό δημοσίων επενδύσεων όπως γίνεται με τα έργα υποδομών όλης της χώρας αλλά με τις περικοπές των δικών τους ενισχύσεων.

Επί πλέον υποστηρίζουν ότι τα 600 εκτ. που θα διατεθούν για τα Φράγματα σε 5 χρόνια , είναι πολύ λιγότερα από τις περικοπές που θα τους γίνουν οι οποίες εκτιμώνται θα είναι της τάξεως των 200 εκατ. ευρω ετησίως.

Αυτό προκύπτει από όσα έχουν ανακοινωθεί από τον κ. Υπουργό κ. Καρασμάνη στην Βουλή σύμφωνα με τα οποία για την Περιφέρεια «Δενδρώδεις καλλιέργειες» κατανέμονται 9,7 εκ. στρ. έκταση και 470 εκ.€ ενισχύσεις.

Από αυτά με απλή διαίρεση προκύπτει ότι η μέση ενίσχυση για την Ελαιοκαλλιέργεια, - η οποία προφανώς θα υπαχθεί στην Περιφέρεια «Δενδρωδών» - θα καταλήξει το 2019 στα 48,45 ευρώ ανά στρέμμα αντί των 152,9 ευρώ που ήταν μέχρι σήμερα- σύμφωνα με στοιχεία του Υπουργείου σας.

Επομένως η μείωση των ενισχύσεων τους θα είναι της τάξεως του 68,3%, η οποία εκτός ότι θα έχει τρομακτικές αρνητικές επιπτώσεις για τον κλάδο, υπερβαίνει ακόμη την σύσταση του Κανονισμού (ΕΕ) 1307/2013 (σελ.611) για μη περιορισμό των ενισχύσεων πλέον του 30% της αρχικής αξίας των δικαιωμάτων.

Πέραν όμως από αυτά, από πολλούς επισημαίνονται και τα εξής:

  • Το ποσό των 470 εκατ. ευρώ που κατανέμεται για τις «Δενδρώδεις» - στις οποίες εκτός της Ελιάς περιλαμβάνονται και άλλες καλλιέργειες- μόλις επαρκεί να καλύψει περίπου κατά το ήμισυ τα παλαιά δικαιώματα μόνο των ελαιοκαλλιεργητών. Και αυτό γιατί σύμφωνα με τα στοιχεία του Ελαιοκομικού Μητρώου, οι Ελαιώνες στην Ελλάδα καλύπτουν έκταση 10,5 εκ. στρ και επομένως και αν ακόμη δεχτούμε ότι η έκταση αυτή, θα περιοριστεί κατά 20% λογω μη επιλεξιμότητας κάποιων δικαιούχων, η συνολική έκταση για τις ελιές θα είναι 8,5 εκατ. στρ. που οι ενισχύσεις τους έστω και μειωμένες κατά 30% απαιτούν 8,4 εκ. στρ. Χ ( 0,7Χ152,9) = 900 εκατ. ευρώ.
  • Μια μείωση των ενισχύσεων της τάξεως του 70% προστιθέμενη στις απώλειες από τις ζημιές που προκάλεσαν οι καύσωνες της περσινής Άνοιξης, θα προκαλέσει δραματικές επιπτώσεις στο εισόδημα τους και θα συντελέσει σε πλήρη εγκατάλειψη της ελαιοκαλλιέργειας.
  • Οι ενισχύσεις στην ελαιοκαλλιέργεια μπορεί να φαίνονται υψηλότερες ανά στρέμμα, όμως είναι πολύ χαμηλότερες ανά δικαιούχο από ότι σε άλλες καλλιέργειες αφού με βάση τα στοιχεία του Ελαιοκομικού Μητρώου η μέση έκταση ανά ελαιοκαλλιεργητή της Κρήτης είναι μόλις 10 στρ. έναντι πολλαπλάσιας (5-8 φορές) έκτασης των καλλιεργητών που ασχολούνται με άλλες καλλιέργειες.
  • Οι ελαιώνες δεν αποτελούν μια απλή εδαφική έκταση, όπως στην περίπτωση άλλων καλλιεργειών, αλλά μια μόνιμη εγκατάσταση στην οποία το έδαφος αποτελεί μικρό ποσοστό μόνο, της συνολικής επένδυσης, η οποία απαίτησε 10/ετίες ή και αιώνες και μόχθους γενεών για να υπάρξει.
  • Οι ενισχύσεις των ελαιοκαλλιεργειών, αποτελούσαν ένα μικρό αντιστάθμισμα της ψαλίδας μεταξύ του αυξημένου κόστους παράγωγης και των συνήθως χαμηλών τιμών του προϊόντος το οποίο απέτρεπε την εγκατάλειψη της ελαιοκαλλιέργειας. Και δεν πρέπει να ληφθούν υπόψη οι τιμές που ειδικά φέτος διαμορφώνονται, αφού όλοι γνωρίζουν ότι οφείλονται στην συγκυριακή μείωση της παραγωγής στην Ισπανία και Ιταλία.

2. Ριζική επίλυση του προβλήματος της Δακοκτονίας

Όπως είναι ευρέως γνωστό το ελαιόλαδο που παράγεται στην Ελλάδα και ιδιαίτερα στην Κρήτη έχει το υψηλότερο παγκοσμίως ποιοτικό επίπεδο αφού σε ποσοστό άνω του 90% ανήκει στην υψηλότερη ποιοτική κατηγορία του εξαιρετικού παρθένου. Και η επιτυχία αυτή δεν είναι τυχαία αλλά αποτέλεσμα πολυετών προσπαθειών των ελαιοπαραγωγών και των τοπικών υπηρεσιών Έρευνας και Ανάπτυξης του νησιού που επέλυσαν κατά τον καλύτερο τρόπο βασικά καλλιεργητικά προβλήματα και ιδιαίτερα το πρόβλημα της αντιμετώπισης του Δάκου που αποτελεί τον βασικό παράγοντα υποβάθμισης της ποιότητας και της παραγωγής.

Ωστόσο η μέθοδος των δολωματικών ψεκασμών που εφαρμοζόταν συλλογικά και κατά τρόπο πολύ οικολογικό στο νησί, όπως και στην υπόλοιπη χώρα, τα τελευταία χρόνια άρχισε να υποβαθμίζεται σημαντικά, αίτιας των σοβαρών περικοπών που επιβλήθηκαν στις πιστώσεις για προσωπικό και φάρμακα οι οποίες σταδιακά έφτασαν το 70% και πλέον.

Μια ριζική λύση του προβλήματος αυτού στα πλαίσια της ΚΑΠ φαίνεται ότι είναι εφικτή με κάλυψη του συνολικού ετήσιου κόστους της Δακοκτονίας, το οποίο πριν αρχίσουν οι περικοπές ήταν περίπου 35 εκ. ευρώ, από τον Β’ Πυλώνα της ΚΑΠ.

Η μη εφαρμογή της μεθόδου εκτός του ότι αυξάνει τους κινδύνους υποβάθμισης της ποιότητας του ελαιολάδου, οδηγεί τους ελαιοπαραγωγούς σε «ψεκασμούς κάλυψης» με ισχυρά φυτοφάρμακα τα οποία ενώ επιβαρύνουν οικονομικά τους παραγωγούς εγκυμονούν υψηλούς κινδύνους και για το περιβάλλον και για την υγιεινή των τροφίμων.

Είναι επομένως όχι μόνο σκόπιμο αλλά και αναγκαίο η ένταξη της «Συλλογικής Δολωματικής Δακοκτονίας» στα φιλοπεριβαλλοντικά μέτρα του Β’ Πυλώνα.

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Κύριε Υπουργέ, μετά από τα παραπάνω θεωρούμε ότι πρέπει να μεριμνήσετε για τα εξης:

1.Αύξηση της έκτασης και του ποσού που έχει κατανεμηθεί για τις «Δενδρώδεις» με νομοθετική πράξη, ώστε να καλύπτουν τα παλαιά δικαιώματα των ελαιοκαλλιεργητών και συγχρόνως να αφήνουν περιθώρια για κάλυψη και των άλλων νέων καλλιεργειών που θα θελήσετε να υπαχθούν στην Περιφέρεια «Δενδρώδεις».

2. Νομοθετική ρύθμιση για εφαρμογή της σύστασης του Κανονισμού για μείωση των ενισχύσεων όχι μεγαλύτερη του 30%, μόνο για τις ενισχύσεις που είναι μεγαλύτερες από τον μέσο ορο των 152,9 ευρω ανά στρέμμα προκειμένου να υπάρξει η συνιστώμενη σύγκλιση σε επίπεδο Περιφέρειας και διευκρίνιση ότι η μείωση αυτή θα είναι συνολική και θα περιλαμβάνει και την δημοσιονομική μείωση του 8,5% που ήδη έγινε από φέτος, αλλά και του 16% που θα γίνει οριζόντια από το 2015 για κάλυψη των ειδικών ενισχύσεων (συνδεδεμένες, νέοι αγρότες, φυσικοί περιορισμοί)

3. Έκδοση σχετικής ΚΥΑ με την οποία να διευκρινίζονται πλήρως οι όροι κι οι προϋποθέσεις και τα ποσά των παλαιών και νέων ενισχύσεων όσο γίνεται συντομότερα.

4. Ένταξη της «Συλλογικής Δολωματικής Δακοκτονίας» η οποία αποτελεί μέθοδο με υψηλή περιβαλλοντική και διατροφική ασφάλεια, στα φιλοπεριβαλοντικές δράσεις του Β Πυλώνα της ΚΑΠ με προϋπολογισμό 35 εκατ. ευρώ.

Κύριε Υπουργέ,

Αναμένοντας την θετική σας ανταπόκριση για τα παραπάνω σας ευχαριστούμε από πρώτα.

Ο πρόεδρος του ΣΕΔΗΚ και δήμαρχος Ρεθύμνου, Γεώργιος Μαρινάκης