Skip to main content
25 10 2019 | 09:50

Οι προτεινόμενες για την Ε.Ε. νέες αλιευτικές δυνατότητες σε Ατλαντικό και Βόρεια Θάλασσα

Οι προτεινόμενες για την Ε.Ε. νέες αλιευτικές δυνατότητες σε Ατλαντικό και Βόρεια Θάλασσα

Ενόψει της συνόδου του Συμβουλίου Αλιείας της 16ης-17ης Δεκεμβρίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε, την Πέμπτη 24 Οκτωβρίου, την πρότασή της για αλιευτικές δυνατότητες το 2020 για 72 αποθέματα στον Ατλαντικό και τη Βόρεια Θάλασσα: για 32 αποθέματα η αλιευτική ποσόστωση είτε αυξάνεται είτε παραμένει η ίδια, ενώ για 40 αποθέματα η ποσόστωση μειώνεται.

Επί του θέματος, σε σχετική ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αναφέρονται μεταξύ άλλων τα εξής:

«Οι αλιευτικές δυνατότητες, γνωστές και ως «συνολικά επιτρεπόμενα αλιεύματα» (TAC), είναι ποσοστώσεις που καθορίζονται για τα περισσότερα εμπορικά ιχθυαποθέματα με στόχο τη διατήρηση ή την αποκατάσταση υγιών αποθεμάτων, επιτρέποντας ταυτόχρονα στον κλάδο να επωφελείται από την αλίευση της μεγαλύτερης δυνατής ποσότητας ψαριών.

Ο κ. Karmenu Vella, επίτροπος Περιβάλλοντος, Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας, δήλωσε τα εξής: «Η σημερινή πρόταση ενοποιεί τις προσπάθειές μας για βιώσιμη αλιεία στα ύδατα του Ατλαντικού και της Βόρειας Θάλασσας. Τα τελευταία χρόνια επιτύχαμε σταθερή αύξηση του αριθμού των υγιών αποθεμάτων και – κατά συνέπεια – και σταθερή αύξηση των κερδών του τομέα της αλιείας μας. Αυτό είναι το αποτέλεσμα της υπεύθυνης διαχείρισης και των προσπαθειών συνεχούς εφαρμογής, κυρίως από τους αλιείς μας, οι οποίοι είναι οι πρώτοι που εφάρμοσαν τα μέτρα διατήρησης που θεσπίσαμε, αλλά και αυτοί που ωφελούνται περισσότερο από την αύξηση των αποδόσεων. Με μια τέτοια διαρκή δέσμευση, το 2020 θα είναι ένα ακόμη έτος προόδου για την αλιεία της Ευρώπης.»

Σύμφωνα με τους στόχους και το νομικό πλαίσιο της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (ΚΑΠ), η Επιτροπή προτείνει αλιευτικές δυνατότητες με «μέγιστη βιώσιμη απόδοση» (ΜΒΑ) για τα αποθέματα με πλήρη επιστημονική αξιολόγηση και σε «προληπτικά επίπεδα» για άλλα αποθέματα. Η πρόταση ακολουθεί τη γνωμοδότηση του Διεθνούς Συμβουλίου Εξερεύνησης της Θάλασσας (ICES).

Η βιώσιμη αλιεία έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο στην ΕΕ: το 2019, 59 αποθέματα αλιεύονται σε επίπεδα ΜΒΑ, έναντι 53 το 2018 και σε σύγκριση με μόλις 5 το 2009. Αυτό σημαίνει ότι η αλιευτική πίεση που ασκείται στα αποθέματα περιορίζεται σε επίπεδο που θα διασφαλίζει ένα υγιές μέλλον για τη βιομάζα των ιχθυαποθεμάτων, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες. Η Επιτροπή συνεργάζεται με τα κράτη μέλη για τη στήριξη των αλιέων στην επίτευξη του στόχου να αλιεύονται όλα τα ιχθυαποθέματα σε βιώσιμα επίπεδα μέχρι το 2020, όπως προβλέπεται στην Κοινή Αλιευτική Πολιτική. Καθώς αυξάνεται το μέγεθος ορισμένων βασικών ιχθυαποθεμάτων – π.χ. του εγκλεφίνου στην Κελτική Θάλασσα και της γλώσσας στον Κόλπο του Μπρίστολ – αυξάνεται και η κερδοφορία του τομέα της αλιείας, με εκτιμώμενα ακαθάριστα κέρδη ύψους 1,3 δισ. ευρώ για το 2019.

Η σημερινή πρόταση θα υποβληθεί προς συζήτηση και λήψη απόφασης από τα κράτη μέλη της ΕΕ στο Συμβούλιο Αλιείας της 16ης-17ης Δεκεμβρίου στις Βρυξέλλες, ώστε να τεθεί σε εφαρμογή από την 1η Ιανουαρίου 2020.

Τι προβλέπει η πρόταση

Για το 2020, τα πολυετή σχέδια για τη Βόρεια Θάλασσα και τα Δυτικά Ύδατα παρέχουν το πλαίσιο για την προσαρμογή των μέτρων διαχείρισης σε σύνθετα μεικτά αλιεύματα, καθώς και για την αποφυγή ακραίων διακυμάνσεων των TAC. Παραδείγματος χάριν:

Η Επιτροπή προτείνει τον περιορισμό της μείωσης των TAC για τον μερλούκιο του Βορρά και τον μερλούκιο του Νότου σε -20 %, κάνοντας χρήση του ανώτερου τμήματος του εύρους της ΜΒΑ σύμφωνα με το πολυετές σχέδιο για τα Δυτικά Ύδατα. Τα εν λόγω αποθέματα διαθέτουν υγιή βιομάζα και, ως εκ τούτου, μια περιορισμένη μείωση της αλιευτικής πίεσης θα επαρκούσε για τη διατήρησή τους σε καλή κατάσταση, σύμφωνα με τους επιστήμονες.

Το TAC για τον εγκλεφίνο στην Κελτική Θάλασσα θα μπορούσε να αυξηθεί σημαντικά (+100 %) σύμφωνα με τη γνωμοδότηση του ICES, αλλά η Επιτροπή προτείνει αύξηση 30 % κάνοντας χρήση του κατώτερου τμήματος του εύρους της ΜΒΑ, προκειμένου να προστατευθεί το ευπαθές απόθεμα γάδου που αλιεύεται ως παρεμπίπτον αλίευμα του εγκλεφίνου.

Στις περιπτώσεις απουσίας πολυετών σχεδίων, η Επιτροπή στράφηκε στις στρατηγικές διαχείρισης των γνωμοδοτικών συμβουλίων, οι οποίες έχουν αξιολογηθεί από το ICES ως βιώσιμες. Για παράδειγμα, για το νότιο απόθεμα σαυριδιού, η Επιτροπή πρότεινε να ακολουθηθεί η στρατηγική διαχείρισης του Γνωμοδοτικού Συμβουλίου Πελαγικών Ειδών, το οποίο συνιστά μείωση της ποσόστωσης κατά 50 %.

Η Επιτροπή έχει επίσης προτείνει μέτρα διασφάλισης προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι το απόθεμα του γάδου και του νταουκιού του Ατλαντικού στην Κελτική Θάλασσα αποκαθίσταται σε ασφαλή επίπεδα. Τα μέτρα αυτά συνίστανται σε αυξημένη επιλεκτικότητα, απαγορεύσεις αλιείας και κατάλληλο έλεγχο για την πρόληψη των παράνομων απορρίψεων.

Η Επιτροπή προτείνει να συνεχιστεί το σύστημα ανταλλαγής ποσοστώσεων για τα παρεμπίπτοντα αλιεύματα. Πρόκειται για ποσοστώσεις που καθορίζονται για τα αποθέματα τα οποία αλιεύονται ως παρεμπίπτοντα αλιεύματα άλλων, υγιών, στοχευόμενων αλιευμάτων. Το σύστημα αυτό διασφαλίζει ότι τα κράτη μέλη που δεν διαθέτουν ποσόστωση για ένα από τα εν λόγω αποθέματα παρεμπιπτόντων αλιευμάτων μπορούν να συνεχίσουν να αλιεύουν άλλα στοχευόμενα αποθέματα. Οι ακριβείς ποσότητες για τα TAC παρεμπιπτόντων αλιευμάτων και τα συνοδευτικά μέτρα τους θα εκδοθούν σε μεταγενέστερο στάδιο, μετά την έκδοση της επιστημονικής γνωμοδότησης του ICES.

Από την 1η Ιανουαρίου 2019, η υποχρέωση εκφόρτωσης ισχύει για τους αλιευτικούς στόλους της ΕΕ: όλα τα αλιεύματα ρυθμιζόμενων εμπορικών ειδών (συμπεριλαμβανομένων των παρεμπιπτόντων) πρέπει να εκφορτώνονται και να καταλογίζονται στις ποσοστώσεις κάθε κράτους μέλους.Στη σημερινή πρόταση, η Επιτροπή έχει ήδη αφαιρέσει από τα συνιστώμενα αλιεύματα τις ποσότητες που αντιστοιχούν στις συμφωνημένες εξαιρέσεις από την υποχρέωση εκφόρτωσης.

Η πρόταση καλύπτει τα αποθέματα που διαχειρίζεται αποκλειστικά η ΕΕ, καθώς και τα αποθέματα των οποίων η διαχείριση γίνεται σε συνεργασία με τρίτες χώρες, όπως η Νορβηγία, ή μέσω των Περιφερειακών Οργανώσεων Διαχείρισης της Αλιείας (ΠΟΔΑ). Οι διεθνείς διαπραγματεύσεις για πολλά από τα εν λόγω αποθέματα βρίσκονται ακόμη σε εξέλιξη, ενώ για ορισμένα άλλα αποθέματα δεν υπάρχει ακόμη επιστημονική γνωμοδότηση. Για τα αποθέματα αυτά, τα αριθμητικά στοιχεία θα συμπεριληφθούν σε μεταγενέστερο στάδιο».