Skip to main content
22 12 2015 | 16:14

Κοινά χρηματοδοτικά εργαλεία με το ΕΣΠΑ εξετάζει το υπουργείο για τα νέα αγροτικά προγράμματα

Κοινά χρηματοδοτικά εργαλεία με το ΕΣΠΑ εξετάζει το υπουργείο για τα νέα αγροτικά προγράμματα

Η αποτυχία του Ταμείου Αγροτικής Επιχειρηματικότητας να λειτουργήσει ως πραγματικό εργαλείο χρηματοδότησης νέων επενδύσεων οδήγησε στην απόφαση της κυβέρνησης να βρεθεί ένα κοινό Ταμείο που θα επιδοτεί δάνεια για τους δικαιούχους όλων των ειδών αναπτυξιακών προγραμμάτων (Αναπτυξιακός Νόμος, ΕΣΠΑ, ΠΑΑ 2014-2020, Αλιεία).

Μάλιστα, σήμερα, θα πραγματοποιηθεί κοινή σύσκεψη μεταξύ των γενικών γραμματέων των υπουργείων που «τρέχουν» τέτοια προγράμματα, ώστε να «κουμπώσει» αυτό το Ταμείο με την Αναπτυξιακή Δημόσια Τράπεζα, που έχει ήδη εξαγγείλει η κυβέρνηση.

Στη σημερινή συνέντευξη τύπου, ο γενικός γραμματέας του ΥΠΑΑΤ, Χαράλαμπος Κασίμης, δεν θέλησε να αποκαλύψει περισσότερα για τα είδη χρηματοδότησης και κάλυψης αυτού του Ταμείου, εκτός από το ότι θα είναι Εγγυοδοτικό, με όλη τη σημασία της λέξης.

Πάντως, στο αμέσως επόμενο διάστημα «θα αναθέσουμε μία ex ante μελέτη για να βρεθούν τα κατάλληλα χρηματοδοτικά εργαλεία», δήλωσε ο κ. Κασίμης.

Φιλόδοξος ο στόχος για το νέο Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης: Να αλλάξει το παραγωγικό μοντέλο της χώρας

«Να οργανώσουμε τον αγροτικό χώρο για βιώσιμη γεωργία, βιώσιμη κτηνοτροφία και αλιεία», είναι το «σλόγκαν» για το νέο ΠΑΑ 2014-2020, όπως είπε σήμερα ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Βαγγέλης Αποστόλου. Στάθηκε ιδιαίτερα στη διευκόλυνση της εγκατάστασης των νέων γεωργών, καθώς «δεν επαρκούν οι ενισχύσεις από τον πρώτο πυλώνα. Θέλουμε τουλάχιστον 25.000 νέους αγρότες να μπουν στην παραγωγή», δήλωσε στους δημοσιογράφους.

Ο κ. Κασίμης αναφέρθηκε αρχικά στο «παραμελημένο» Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Αλιείας και Θάλασσας, το οποίο θα έχει σχεδόν διπλάσιο προϋπολογισμό από την περίοδο 2007-2013. Στόχοι του θα είναι η βιώσιμη ανάπτυξη της αλιείας, ενίσχυση ανταγωιστικότητας, προστασία του περιβάλλοντος και διατήρηση συνοχής στις παράκτιες και νησιωτικές περιοχές.»

Το ΕΠΑλΘ 2014 – 2020 οικοδομείται γύρω από τις έξι βασικές Προτεραιότητες της Ένωσης (Π.Ε.) για την ανάπτυξη της αλιείας. Συγκεκριμένα:

  • τον τομέα της αλιείας (Π.Ε.1): συμπράξεις μεταξύ αλιέων και επιστημόνων με γνώμονα την καινοτομία, επενδύσεις επί των αλιευτικών σκαφών, προστασία και αποκατάσταση της θαλάσσιας βιοποικιλότητας καθώς και επενδύσεις σε υποδομές όπως αλιευτικοί λιμένες, αλιευτικά καταφύγια, ιχθυόσκαλες και τόποι εκφόρτωσης, (186,2 εκατ. €),
  • τον τομέα της υδατοκαλλιέργειας (Π.Ε.2): ανάπτυξη νέων ή βελτιωμένων προϊόντων, διαδικασιών και τεχνολογιών, μέτρα ίδρυσης και εκσυγχρονισμού παραγωγικών μονάδων με στόχο την τόνωση της ανταγωνιστικότητας του κλάδου και την δημιουργία νέων θέσεων εργασίας (89,7 εκατ. €),
  • τον τομέα της μεταποίησης και εμπορίας προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας (Π.Ε.5): ίδρυση και εκσυγχρονισμός των τομεακών επιχειρήσεων, εκστρατείες προώθησης και εξεύρεσης νέων αγορών καθώς και στήριξη σχεδίων παραγωγής και εμπορίας Ομάδων Παραγωγών (78,2 εκατ. €),
  • την ανάπτυξη των αλιευτικών περιοχών (Π.Ε.4): εφαρμογή στρατηγικών τοπικής ανάπτυξης με πρωτοβουλία των τοπικών κοινοτήτων (54,1 εκατ. €),
  • την ενίσχυση της εφαρμογής της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (ΚΑλΠ) (Π.Ε.3): συλλογή αλιευτικών δεδομένων και υλοποίηση του συστήματος ελέγχου, επιθεώρησης και επιβολής (92 εκατ. €) και τέλος
  • την ενίσχυση της εφαρμογής της Ολοκληρωμένης Θαλάσσιας Πολιτικής (Π.Ε.6): λειτουργία του Κοινού Περιβάλλοντος Ανταλλαγής Πληροφοριών για την επιτήρηση του θαλάσσιου τομέα της Ένωσης (6 εκατ. €)

Ο κ. Κασίμης παραδέχτηκε ότι «η απορρόφηση των πόρων δεν πήγε τόσο καλά στο συγκεκριμένο πρόγραμμα της περιόδου 2007-2013, πράγμα που προφανώς έχει να κάνει με την οικονομική κρίση».

Όσον αφορά το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης,ο κ. Κασίμης έβαλε ψηλά τον πήχη: «Είναι ένα πολύ σημαντικό πρόγραμμα, γιατί μπορεί να υποστηρίξει καθοριστικά την πολιτική της μετατόπισης του παραγωγικού μοντέλου προς ένα μοντέλο που θα αντιμετωπίσει τις διαρθρωτικές παθογένειες της ελληνικής γεωργίας των προηγούμενων χρόνων.

Από μία συμβατική γεωργία, να πάμε σε μία γεωργία, ποιότητας, ταυτότητας κ.λπ. Αυτό θα αποτυπώνεται σε όλες τις εφαρμοστικές αποφάσεις και προκηρύξεις, με την κατάλληλη μοριοδότηση. Για παράδειγμα, δεν θέλουμε απλά Σχέδια Βελτίωσης, αλλά Σχέδια Βελτίωσης που θα συμβάλουν στην επίλυση συγκεκριμένων προβλημάτων, όπως μείωση του κόστους παραγωγής, ενίσχυση προστιθέμενης αξίας κ.λπ.»

Συνολικά η δημόσια δαπάνη του ΠΑΑ θα είναι 5,8 δισ. ευρώ εκ των οποίων τα 900 εκατ. ευρώ προορίζονται για να καλύψουν τις ανεκτέλεστες επενδύσεις της τρέχουσας περιόδου. Σύμφωνα με τον κ. Κασίμη, μπορεί να «μοχλευτεί» από ιδιωτικά κεφάλαια άλλο 1,2 δισ. ευρώ.

Τα μέτρα και οι δράσεις του νέου Προγράμματος δομούνται γύρω από τις έξι βασικές προτεραιότητες. Ειδικότερα:

  • την προώθηση της μεταφοράς γνώσεων και της καινοτομίας στο γεωργικό τομέα με κατανομή του 6,2% κοινοτικής συμμετοχής, ήτοι 292 εκ. €
  • την ενίσχυση της βιωσιμότητας των γεωργικών εκμεταλλεύσεων και της ανταγωνιστικότητας όλων των τύπων γεωργίας, καθώς επίσης την προώθηση των καινοτόμων γεωργικών τεχνολογιών και την βιώσιμη διαχείριση των δασών με κατανομή του 15,11% των κοινοτικών πόρων του ΠΑΑ 2014-2020, ήτοι 713 εκ. €
  • την προώθηση της οργάνωσης της αλυσίδας τροφίμων με κατανομή του 7,4%, ήτοι 347,7 εκ. € κοινοτικής συμμετοχής
  • την αποκατάσταση, διατήρηση και ενίσχυση των οικοσυστημάτων που συνδέονται με την γεωργία και τη δασοπονία στην οποία αφιερώνεται το 38,7%, ήτοι 1.825 εκ. € κοινοτικής συμμετοχής
  • την προώθηση της αποδοτικότητας των πόρων, τη στήριξη του προσανατολισμού προς μια οικονομία χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και την ανθεκτικότητα των τομέων της γεωργίας, των τροφίμων και των δασών στην κλιματική αλλαγή με την κατανομή του 19,01%, ήτοι 897 εκ. € κοινοτικής συμμετοχής, και τέλος,
  • την προώθηση της κοινωνικής ένταξης, της μείωσης της φτώχειας και της οικονομικής ανάπτυξης στις αγροτικές περιοχές με το 12,4%, ήτοι 584,3 εκ. € κοινοτικής συμμετοχής

Με το σύνολο των προγραμματισμένων παρεμβάσεων στο νέο ΠΑΑ:

  • ενσωματώθηκε η πολιτική στόχευση για ενθάρρυνση των Νέων Μέτρων που αφορούν στην κατάρτιση και εκπαίδευση, την καινοτομία, τη συνεργασία και τη δικτύωση, τις ομάδες παραγωγών, την ενίσχυση πολύ μικρών εκμεταλλεύσεων, τα start up ΜΜΕ επιχειρήσεων εκτός γεωργικού τομέα και τις υποστηρικτικές δομές παροχής συμβουλών στους παραγωγούς.
  • διευρύνθηκε το πεδίο εφαρμογής και προστέθηκαν δράσεις σε μέτρα για το Περιβάλλον και τη Κλιματική Αλλαγή (άνω του 30% των πόρων θα κατευθυνθεί σε δράσεις φιλοπεριβαλλοντικές και δράσεις διαχείρισης κινδύνων για τις γεωργικές εκμεταλλεύσεις) αλλά και σε επενδυτικά μέτρα (ιδιωτικές και δημόσιες επενδύσεις) με έμφαση στην εξοικονόμηση ύδατος και τις ΑΠΕ.
  • δόθηκε έμφαση στη Συμπληρωματικότητα και τις Συνέργειες πχ. πολυτομεακό και πολυταμειακό LEADER, συνέργειες με λοιπά διαρθρωτικά ταμεία, με Πυλώνα Ι της ΚΑΠ, κλπ.
  • αποτυπώθηκε η πολιτική βούληση για διεύρυνση της συνεργασίας και περαιτέρω αποκέντρωση πόρων και αρμοδιοτήτων στις ελληνικές Περιφέρειες (οι πόροι που θα εκχωρηθούν ανέρχονται στο 37% του ΠΑΑ).

Το α΄ εξάμηνο του 2016 εκτιμάται ότι θα ενεργοποιηθούν τα πρώτα μέτρα

Το πρώτο εξάμηνο του 2016, αν πάνε όλα καλά με τα προαπαιτούμενα, αναμένεται να βγουν οι πρώτες προσκλήσεις για τα νέα Προγράμματα Αγροτικής Ανάπτυξης που υπήρχαν και στην «παλέτα» του ΠΑΑ 2007-2013, όπως είναι οι Νέοι Αγρότες, τα Σχέδια Βελτίωσης και τα προγράμματα Leader, διεμήνυσε ο κ. Κασίμης. Βέβαια, θα πρέπει πρώτα να δούμε πώς θα διανεμηθούν τα κονδύλια και οι αρμοδιότητες στις περιφέρειες, καθώς στα νέα προγράμματα, το 37% θα το αναλάβουν οι περιφερειακές αυτοδιοικήσεις.

«Έναν ενδιαφέρον καινούριο στοιχείο είναι η εκχώρηση στις περιφέρειες του 37% των πόρων και των αρμοδιοτήτων του προγράμματος. Είναι μία μεγάλη πρόκληση διαχείρισης και δημοκρατικής αποκέντρωσης. εκτιμούμε ότι οι περιφέρειες θα μπορέσουν να ανταποκριθούν. Θα εκχωρήσουμε μέτρα στο 100% όπως τα Σχέδια Βελτίωσης, το Leader, η ενίσχυση και ανάπτυξη μικρών εκμεταλλεύσεων κ.ά., ενώ σε μικρότερο βαθμό θα μεταφέρουμε τη διαχείριση δράσεων όπως Μεταποίηση και ίδρυση Clusters.

Μένει να προετοιμαστούμε θεσμικά για να ενεργοποιηθούν τα μέτρα του προγράμματος. Πρώτα θα προχωρήσουμε στην προκήρυξη μέτρων στα οποία έχουμε τη γνώση και την εμπειρία. Μετά θα έχουμε προετοιμαστεί καλύτερα για την εφαρμογή των νέων μέτρων, στα οποία θα κριθούμε κιόλας.»