Skip to main content
07 03 2018 | 10:08

Έως 65% η επιδότηση για επενδύσεις από το Leader - πώς θα ξεκλειδώσετε το μεγαλύτερο ποσοστό

Έως 65% η επιδότηση για επενδύσεις από το Leader - πώς θα ξεκλειδώσετε το μεγαλύτερο ποσοστό

Για τον μήνα Μάρτιο, καλώς εχόντων των πραγμάτων, και μετά από πολλές καθυστερήσεις φαίνεται να οδεύει η πραγματική ενεργοποίηση των νέων τοπικών προγραμμάτων Leader. Τα πολύ επιτυχημένα αυτά αναπτυξιακά προγράμματα, που έγιναν γνωστά χάρη στη δημιουργία ξενώνων σε ορεινές και τουριστικές ή μη περιοχές, πλέον έχουν επεκταθεί και στις πεδινές περιοχές, καθώς και σε άλλες επενδυτικές δράσεις, δίνοντας έμφαση πλέον στη μεταποίηση, όπως μικρά εργαστήρια παρασκευής τροφίμων, αλλά και καφενεία, κομμωτήρια και άλλες μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις που χρειάζονται τα χωριά της ελληνικής υπαίθρου. Επίσης, λίγο νωρίτερα θα προκηρυχθούν οι δράσεις δημόσιου χαρακτήρα των τοπικών Leader, οι οποίες χρηματοδοτούν δήμους και συλλογικές οντότητες μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα για δράσεις όπως αγροτικές οδούς, ανάπλαση πλατειών, αγροτικά ιατρεία, γιορτές, προστασία δασών κ.ά.

Όσον αφορά τα ιδιωτικά επενδυτικά έργα, που είναι οι ξενώνες, οι μικρές μονάδες μεταποίησης και οι άλλες επιχειρήσεις και οι οποίες υλοποιούνται από φυσικά ή νομικά πρόσωπα, το μέγιστο ύψος του προϋπολογισμού είναι τα 600.000 ευρώ, εκ των οποίων ποσοστό 20% έως 65% μπορεί να καλύψει χρηματοδοτικά το Leader.

Τώρα, πώς μπορείτε να ξεκλειδώσετε το μεγαλύτερο ποσοστό; Ανάλογα με την περιφέρεια, υπάρχει ένα ποσοστό χρηματοδότησης ως βάση. Από κει και πέρα, για να φτάσει κάποιος επενδυτής στο 65% πρέπει:

α) Να είναι πολύ μικρή επιχείρηση

β) Να έχει ως επενδυτικό σχέδιο κάτι που μπορεί να ανταποκρίνεται στις προτεραιότητες-στόχους που έχει θέσει η Αναπτυξιακή Εταιρεία, στην περιοχή της οποίας θα υλοποιήσει την επένδυσή του. Αυτό μπορεί να το μάθει ρωτώντας στην Αναπτυξιακή Εταιρεία (ή Ομάδα Τοπικής Δράσης Leader).

γ) Να μην έχει λάβει συνολικά την τελευταία τριετία χρηματοδότηση άνω των 200.000 ευρώ (δημόσια δαπάνη).

Για παράδειγμα, στο Leader της Αναπτυξιακής Πάρνωνα, που αφορά ένα μεγάλο κομμάτι της Ανατολικής Πελοποννήσου, οι πολύ μικρές επιχειρήσεις που χρηματοδοτούνται με 65% θα πρέπει να δραστηριοποιούνται σε:

  • Παραγωγή ειδών διατροφής και ποτών
  • Παραγωγή καλλυντικών προϊόντων με βάση το ελαιόλαδο
  • Χειροτεχνία με ύφασμα, μέταλλο, ξύλο, γυαλί, πηλό, γύψο
  • Υφαντική, κεντητική
  • Παραγωγή ψωμιού και άλλων αρτοσκευασμάτων
  • Παραγωγή νωπών και διατηρούμενων ειδών ζαχαροπλαστικής
  • Παραγωγή ζυμαρικών και τραχανά

Το ίδιο υψηλό ποσοστό (65%) δίνει το Leader της Ανατολικής Πελοποννήσου σε περιπτώσεις ιδιωτών επενδυτών-επιστημόνων που θέλουν να ιδρύσουν ή να εκσυγχρονίσουν επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών, με σκοπό την εξυπηρέτηση του αγροτικού πληθυσμού. Σε αυτό τον τομέα οικονομικής δραστηριότητας ανήκουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες, όπως δικηγόροι, γιατροί, μηχανικοί, λογιστές, νηπιαγωγοί (παιδικοί σταθμοί), γυμναστές (χώροι αθλητισμού), επαγγέλματα θετικών επιστημών, προγραμματιστές κ.τ.λ.

Επίσης, με 65% χρηματοδοτούνται από το Leader Ανατολικής Πελοποννήσου τα πολυλειτουργικά αγροκτήματα και οι οικοτεχνίες. Οι εν δυνάμει δικαιούχοι σε αυτή την περίπτωση πρέπει να είναι «νέοι και μη γεωργοί ή ομάδες γεωργών», όπως ορίζει το τεχνικό δελτίο.

Τώρα, οι οριζόντιες δράσεις που χρηματοδοτούνται με ποσοστό 50% (για το συγκεκριμένο  Leader) αφορούν μεσαίες, μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις, με σκοπό τη μεταποίηση, εμπορία και/ή ανάπτυξη των γεωργικών προϊόντων, εκτός των προϊόντων αλιείας. Τέτοια προϊόντα/κλάδοι, είναι ενδεικτικά:

  • Κρέας – πουλερικά – κουνέλια (σφαγεία βοοειδών, πτηνοσφαγεία, χοιρινών, αιγοπροβάτων, παραγωγή κρεατοσκευασμάτων και προϊόντων με βάση το κρέας, αλλαντικών, μονάδες δημιουργίας ζωικών υποπροϊόντων κ.τ.λ.)
  • Γάλα (επεξεργασία γάλακτος, παραγωγή προϊόντων γάλακτος, τυρί, γιαούρτι κ.τ.λ.)
  • Αυγά (τυποποίηση συσκευασία αυγών)
  • Μέλι – Σηροτροφία – Σαλιγκάρια
  • Ζωοτροφές (παραγωγή μιγμάτων ζωοτροφών για οικόσιτα και γουνοφόρα ζώα)
  • Δημητριακά (παραγωγή αλεύρων, ξήρανση δημητριακών κ.τ.λ.)
  • Ελαιούχα προϊόντα (εξαιρούνται οι ιδρύσεις ελαιοτριβείων)
  • Οίνος
  • Οπωροκηπευτικά
  • Άνθη (τυποποίηση και εμπορία ανθέων)
  • Φαρμακευτικά και Αρωματικά Φυτά
  • Σπόροι & Πολλαπλασιαστικό Υλικό
  • Ξύδι (παραγωγή ξυδιού από οίνο, από φρούτα και άλλες γεωργικές πρώτες ύλες).

Είναι πολύ σημαντικό να τονίσουμε ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση, οι επιχειρήσεις με δραστηριότητα στους τομείς των 1) Ελαιούχων, 2) Οπωροκηπευτικών, 3) Οίνου, 4)Γαλακτοκομικών και 5) Μελιού, στο αντίστοιχο κριτήριο θα βαθμολογούνται με 100. Οι λοιπές με μηδέν. Άρα, οι παραπάνω πέντε δραστηριότητες θα έχουν σαφή προτεραιότητα κατά την αξιολόγηση των φακέλων.

Ένα άλλο παράδειγμα, πολύ διαφορετικής αξιοποίησης του υψηλότερου ποσοστού ενίσχυσης (65%) είναι το Leader στο νομό Θεσσαλονίκης, το οποίο υλοποιεί η Αναπτυξιακή Θεσσαλονίκης και έχει δώσει προβάδισμα σε συγκεκριμένες ομάδες του πληθυσμού. Δηλαδή, ανεξάρτητα με το είδος της επένδυσης, οι υποψήφιοι επενδυτές που ανήκουν στις παρακάτω ομάδες, εφόσον εγκριθούν τα σχέδιά τους, θα λάβουν ποσοστό χρηματοδότησης 65%:

  • νέοι κάτω των 35 ετών
  • γυναίκες
  • ΚοινΣΕπ ή Συνεταιρισμοί

Αντίστοιχα, οι κλάδοι μεταποίησης με τη μεγαλύτερη μοριοδότηση είναι:

  • δημητριακών
  • οπωροκηπευτικών  
  • οίνου
  • κρέατος  
  • αυγών‐πουλερικών  
  • γάλακτος 

Κι εδώ το ποσοστό ενίσχυσης για όλους τους λοιπούς δικαιούχους είναι 50%.

Τα τρία πρώτα βήματα πριν την υποβολή του φακέλου για χρηματοδότηση

Ρωτήσαμε δύο ειδικούς στο θέμα του Leader, που είναι στελέχη στην Ειδική Υπηρεσία Εφαρμογής του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης 2014-2020, Δέσποινα Ρακιντζή (δημόσιου χαρακτήρα έργα) και Αρτέμιος Χατζηαθανασίου (ιδιωτικές επενδύσεις). Η κυρία Ρακιντζή μας επεσήμανε ότι «η ψυχή του προγράμματος, πέρα από το υπουργείο που βγάζει θεσμικά πλαίσια, είναι οι Ομάδες Τοπικής Δράσης, είναι αυτές που υλοποιούν το πρόγραμμα, είναι 50 και είναι σκορπισμένες σε όλη την Ελλάδα, από Βόρειο Έβρο, σε όλα τα νησιά, μέχρι και την Κρήτη. Μέσα από διαβούλευση, κρίνανε από όλες τις δράσεις που περιέχει το Leader, ποιες θα επιλέξουν. Γιατί υπήρχε ενδιαφέρον από τους τοπικούς φορείς και τους ιδιώτες για συγκεκριμένους επενδυτικούς στόχους. Από όλες τις δράσεις του Leader, δε σημαίνει ότι οι Αναπτυξιακές τις χρηματοδοτούν όλες ή ότι δίνουν προτεραιότητα σε όλες. Άρα θα πρέπει ο κάθε ενδιαφερόμενος να απευθυνθεί στην Αναπτυξιακή της περιοχής του, η οποία θα τον βοηθήσει στα παρακάτω τρία πρώτα βήματα πριν την υποβολή της αίτησης χρηματοδότησης:

  1. Να οργανώσει μέσα στο μυαλό του αυτό που θέλει να κάνει
  2. Να βρει ποιο είναι το επιλέξιμο κομμάτι
  3. Πώς θα το υλοποιήσει»

Αμεσότητα πληρωμής και μέχρι πέντε αιτήματα σε διάστημα υλοποίησης, υποχρεωτικά, 3 χρόνια

Στη συνέχεια, ο κ. Χατζηαθανασίου μας λέει ότι «το Leader είναι τοπική ανάπτυξη, όλα γίνονται από τις Αναπτυξιακές Εταιρείες, οι προκηρύξεις από εδώ και πέρα, η αξιολόγηση, η έγκριση και η πληρωμή». Και η κυρία Ρακιντζή προσθέτει: «Υπάρχει αμεσότητα πληρωμής, δεν είναι όπως τον Αναπτυξιακό, το ΕΣΠΑ ή άλλα προγράμματα. Εάν κάνεις το αίτημα πληρωμής μέσα σε μερικές εβδομάδες θα πληρωθείς. Γνώμη μου είναι να μην ζητήσετε την προκαταβολή, αν και δίνει τη δυνατότητα αυτή το Leader, αλλά ζητάει και εγγυητική πληρωμή. Καλό είναι να κάνετε το πρώτο αίτημα πληρωμής μέσα στον χρόνο που ορίζει το πρόγραμμα, ακόμα και για λίγα χρήματα, 10.000-15.000 ευρώ. Το έργο μπορεί να ολοκληρωθεί μέχρι και σε πέντε δόσεις.»

Σύμφωνα με τον κ. Χατζηαθανασίου, η επιλεξιμότητα των δαπανών ξεκινάει από την οριστικοποίηση της αίτησης, που γίνεται ηλεκτρονικά και επίσης, προβλέπεται ότι μπορούν να καλυφθούν ενέργειες, όπως μελέτες, αμοιβές συμβούλων από την 1/1/2014. Επίσης, «είναι πολύ σημαντικό να έχουμε στο μυαλό μας τι σημαίνει πολύ μικρή, μικρή και μεσαία επιχείρηση»:

  • Πολύ μικρή: Έως 10 εργαζόμενοι και ετήσιος κύκλος εργασιών έως 2 εκατ. ευρώ
  • Μικρή: Έως 50 εργαζόμενοι και ετήσιος κύκλος εργασιών έως 10 εκατ. ευρώ
  • Μεσαία: Έως 250 εργαζόμενοι και ετήσιος κύκλος εργασιών έως 50 εκατ. ευρώ

Η κ. Δέσποινα Ρακιντζή

Ο κ. Χατζηαθανασίου στέκεται σε τρία σημεία, όσον αφορά τη διαδικασία: Πρώτον, οι αιτήσεις θα γίνουν ηλεκτρονικά, μέσω του Πληροφοριακού Συστήματος Κρατικών Ενισχύσεων (ΠΣΚΕ). Δεύτερον, η πρόσκληση για τα ιδιωτικά έργα, που αναμένεται από τις Αναπτυξιακές Εταιρείες μέσα στον Μάρτιο, θα λάβει πρώτα την έγκριση της ΕΥΚΕ, είναι η ειδική υπηρεσία κρατικών ενισχύσεων, κι αυτό γιατί έχουμε μια διαφοροποίηση στα ποσοστά ενίσχυσης. Τρίτον, ο κανόνας de minimis δίνει 65% χρηματοδότηση με δύο προϋποθέσεις:

- Το επενδυτικό σχέδιο να αφορά μία από τις προτεραιότητες που έχουν τεθεί για το εν λόγω τοπικό πρόγραμμα Leader

- Τα τελευταία 3 χρόνια από την αίτηση που έχει οριστικοποιηθεί, ο ενδιαφερόμενος δεν έχει πάρει αθροιστικά πάνω από 200.000 ευρώ σε δημόσια δαπάνη.

Δικαιούχοι

  • Ιδιωτικοί φορείς - φυσικά ή νομικά πρόσωπα, σύμφωνα και με την επιλεξιμότητα που καθορίζεται σε κάθε τοπικό πρόγραμμα της Ομάδας Τοπικής Δράσης (ΟΤΔ).
  • Να είναι υφιστάμενες ή υπό ίδρυση επιχειρήσεις.
  • Νομικό πρόσωπο που έχει συστήσει την Ο.Τ.Δ., καθώς και εργαζόμενος σε ΔΕΚΟ ή στο Δημόσιο κατόπιν σχετικής άδειας.

Δικαιούχοι δεν μπορεί να είναι:

  • εξωχώριες/υπεράκτιες εταιρείες
  • στελέχη φορέων της Ο.Τ.Δ.

Ο κ. Αρτέμιος Χατζηαθανασίου

Προϋπολογισμός

Ο συνολικός προϋπολογισμός κάθε επενδυτικού σχεδίου μπορεί να ανέλθει μέχρι τις 600.000 ευρώ.

Για άυλες ενέργειες (εκπαίδευση, κατάρτιση κ.λπ.) ο συνολικός προϋπολογισμός δεν μπορεί να υπερβαίνει το ποσό των 100.000 ευρώ.

Χρονοδιάγραμμα υλοποίησης

Ο Δικαιούχος οφείλει να ολοκληρώσει το οικονομικό και φυσικό αντικείμενο του επενδυτικού σχεδίου εντός το πολύ τριών ετών από την στιγμή της ένταξης με δυνατότητα 6 μηνης παράτασης. Σε κάθε περίπτωση μέχρι την 30-06-2023.

Ιδιωτική συμμετοχή

Η ιδιωτική συμμετοχή του δικαιούχου, μπορεί να προέρχεται από ίδια κεφάλαια ή τραπεζικό δανεισμό ή/και συνδυασμό τους. Η απόδειξη της ιδιωτικής συμμετοχής δύναται να τεκμηριώνεται, είτε με υπεύθυνη δήλωση του δικαιούχου, είτε με σχετικό τραπεζικό έγγραφο.

Προκαταβολή

Οι δικαιούχοι μετά την ένταξη της πράξης τους, έχουν δικαίωμα να αιτηθούν στην Αναπτυξιακή, τη χορήγηση προκαταβολής. Το συνολικό ύψος της προκαταβολής μπορεί να ανέλθει μέχρι 50% της δημόσιας δαπάνης που συνδέεται με το επενδυτικό σχέδιο με τη σύσταση τραπεζικής εγγύησης που αντιστοιχεί στο 100% του ποσού της προκαταβολής και είναι αορίστου χρόνου.

Στο αίτημα πληρωμής, που έπεται της προκαταβολής, θα πρέπει να γίνει ολική απόσβεση της προκαταβολής.

Αιτήματα πληρωμής μέχρι και σε πέντε δόσεις

Οι πληρωμές των έργων γίνονται τμηματικά, με βάση την πρόοδο των εργασιών που έχουν

εκτελεσθεί. Ο δικαιούχος έχει δικαίωμα να υποβάλλει μέχρι πέντε αιτήματα πληρωμής εκτός της τυχόν προκαταβολής.

Ο δικαιούχος οφείλει να υποβάλλει τουλάχιστον ένα αίτημα πληρωμής, εντός ενός έτους από την ημερομηνία της απόφασης ένταξής του, ύψους τουλάχιστον 10%, της Δημόσιας Δαπάνης του επενδυτικού σχεδίου.

Η ΟΤΔ (σ.σ. Αναπτυξιακή Εταιρεία) σε συνεργασία με την Περιφέρεια, εξασφαλίζει ότι ο δικαιούχος λαμβάνει πλήρως το συνολικό ποσό της οφειλόμενης επιλέξιμης δημόσιας δαπάνης, το αργότερο 60 ημέρες μετά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης πληρωμής.

Η προθεσμία πληρωμής των 60 ημερών μπορεί να διακοπεί από την ΟΤΔ σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις όπου:

1. δεν έχουν παρασχεθεί τα κατάλληλα δικαιολογητικά έγγραφα,

2. έχει κινηθεί διαδικασία διερεύνησης όσον αφορά ενδεχόμενη παρατυπία που επηρεάζει την εν λόγω δαπάνη.

Ποιες δαπάνες επιδοτούνται

1. Αγορά, η κατασκευή ή βελτίωση ακινήτου αγορά και εγκατάσταση εξοπλισμού και η διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου σε ορισμένες περιπτώσεις (επισκέψιμες εγκαταστάσεις).

2. Αγορά καινούργιων ειδικού τύπου οχημάτων έως το 10% του προϋπολογισμού του επενδυτικού σχεδίου και μέσων εσωτερικής μεταφοράς.

3. Απόκτηση πιστοποιητικών διασφάλισης ποιότητας, δαπάνες συμβούλου και πιστοποίησης, λογισμικού, συστημάτων ασφαλείας εγκαταστάσεων, κλπ.

4. Γενικές δαπάνες συνδεόμενες με τις εγκαταστάσεις και τον εξοπλισμό της μονάδας έως το 10% του Συνολικού Κόστους της επένδυσης.

5. Δαπάνες προβολής μέχρι το 10% του συνολικού κόστους της πράξης.

6. Δαπάνες σύνδεσης με Οργανισμούς Κοινής Ωφέλειας (ΟΚΩ)

7. Ασφαλιστήρια συμβόλαια κατά παντός κινδύνου, κατά τη διάρκεια των εργασιών της επένδυσης (υποχρεωτική ασφάλιση).

8. Αμοιβές προσωπικού και επιβαρύνσεις κοινωνικής ασφάλισης, πληρωτέες από τον δικαιούχο εφόσον αυτό προσελήφθη, για να εργασθεί αποκλειστικά για την υλοποίηση της επένδυσης και να απολυθεί με την ολοκλήρωσή της, σε περίπτωση αυτεπιστασίας.

9. Για αγορά οικοδομημένης ή μη γης για επενδυτικά σχέδια με κτιριακές υποδομές και έως το 10% των συν. επιλ. Δαπανών.Για βιομ. Κτίρια έως το 15% (δεν αφορά πρόσκληση βάσει του Καν.702/14).

Ποιες δαπάνες δεν επιδοτούνται

1. Μίσθωση κτιριακών εγκαταστάσεων, έργα απλής συντήρησης κτιριακών εγκαταστάσεων και μηχανολογικού εξοπλισμού.

2. Προσωρινά έργα μη αμέσως συνδεόμενα με την εκτέλεση του επενδυτικού σχεδίου και αναλώσιμα υλικά

3.Έργα οδοποιίας εκτός των ορίων του οικοπέδου/γηπέδου εγκατάστασης της μονάδας.

4.Έξοδα για χρηματοδοτική μίσθωση, ασφάλιστρα, κεφάλαιο κίνησης εισφορές, φόροι, τέλη κ.λπ.

5. Εξοπλισμός αναψυχής εκτός και η επιχείρηση διατηρεί ή δημιουργεί, επισκέψιμο για το κοινό και επιχειρηματίες, τμήμα.

6. Τα μεταχειρισμένα οχήματα και ο μεταχειρισμένος εξοπλισμός.

7. Επενδυτικές δαπάνες των υποβαλλόμενων αιτήσεων στήριξης που χρηματοδοτούνται από άλλο επενδυτικό πρόγραμμα.

8. Υπερβάσεις εγκεκριμένου κόστους εκτός από τις περιπτώσεις που έχουν γίνει αποδεκτές στο πλαίσιο αιτήματος τροποποίησης του δικαιούχου.

9. Δαπάνες αποξήλωσης και καθαίρεσης γενικότερα.

10. Αμοιβές προσωπικού για την λειτουργία της επιχείρησης, συμπεριλαμβανομένων των επιβαρύνσεων της κοινωνικής ασφάλισης.

Πηγή: Πέτρος Αλεξανδρής, Agricola-Καθημερινή 4 Μαρτίου 2018