Skip to main content
20 10 2017 | 15:06

Έρευνα για την Ελληνίδα αγρότισσα διεξάγει η Γενική Γραμματεία Ισότητας Φύλων - συμμετέχει ο Α.Σ. Ζαγοράς

Έρευνα για την Ελληνίδα αγρότισσα διεξάγει η Γενική Γραμματεία Ισότητας Φύλων - συμμετέχει ο Α.Σ. Ζαγοράς

O Αγροτικός Συνεταιρισμός της Ζαγοράς αναγνωρίζοντας τον ιδιαίτερο ρόλο των γυναικών αγροτισσών συνέπραξε και συμβάλλει με παροχή στοιχείων μέσω των μελών του, σε επιστημονική έρευνα της Γενικής Γραμματείας Ισότητας των Φύλων με θέμα: «Η ελληνίδα αγρότισσα: αποτύπωση της συμμετοχής, προβλήματα, προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής για την ενθάρρυνση της συμμετοχής των γυναικών στον αγροτικό τομέα και την ελληνική ύπαιθρο».

Σύμφωνα με τα διεθνή στοιχεία το μέσο για τη διασφάλιση σωματικής και ψυχικής υγείας είναι η διατροφή. Σύμφωνα επίσης με επίσημες στατιστικές, περίπου το 50% των τροφίμων που παράγονται ετησίως στον κόσμο, καλλιεργείται από γυναίκες.

Ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Ζαγοράς Πηλίου, πέρα από την οικονομική του συμβολή, δημιουργεί και ενισχύει γεγονότα ή δράσεις που αναδεικνύουν την πολιτιστική κληρονομιά της περιοχής, της πατρίδας μας, του κόσμου. Έχοντας ως κορωνίδα παραγωγής και εμπορίας τα κόκκινα μήλα, για τα οποία ο Συνεταιρισμός έχει κατοχύρωση Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης από το 1996, προωθεί στην αγορά ένα από τα βασικότερα προϊόντα που συμβάλλουν στην υγιεινή διατροφή και θωρακίζουν τον ανθρώπινο οργανισμό.

Η αποκλειστική καλλιέργεια των μήλων και των υπολοίπων προϊόντων όπως αχλάδια, κάστανα, κεράσια, ακτινίδια, ρόδια, ελιές με το σύστημα της Ολοκληρωμένης Παραγωγής ή με το σύστημα της Βιολογικής Παραγωγής και η κατοχή όλων των διεθνών πιστοποιήσεων καθιστούν τα προϊόντα του Συνεταιρισμού όχι μόνο ως συμμάχους υγιεινής διατροφής των καταναλωτών αλλά και απολύτως ασφαλή. Η κατανάλωση τροφών όπως τα μήλα θωρακίζουν τον οργανισμό έναντι καρδιαγγειακών και αναπνευστικών νοσημάτων, διαβήτη, χοληστερόλης και διαφόρων τύπου καρκίνου. Τα μήλα ενισχύουν την ομαλή πέψη. Άλλωστε αποτελούν από τις πρώτες στερεές τροφές που καταναλώνει ο άνθρωπος σύμφωνα με τις οδηγίες της σύγχρονης παιδιατρικής.

Η διατροφή των ανθρώπων διαχρονικά έχει άμεση σχέση με τον ρόλο των γυναικών σε βιολογικό και κοινωνικό επίπεδο. Είναι παγκόσμιου βεληνεκούς ο ρόλος της γυναίκας – μητέρας στην διατροφή της επόμενης γενιάς, είτε στη βρεφική ηλικία με τον θηλασμό, είτε μετέπειτα με την ευθύνη διατροφής των μελών του νοικοκυριού. Η ανθρώπινη παράδοση έχει δώσει ιδιαίτερη έμφαση στον ρόλο της μητέρας – φύσης, της μητέρας – γης.

Ο σημαντικός όμως ρόλος των γυναικών – αγροτισσών είναι διαχρονικός και στην περιοχή όσων αφορά τη παραγωγή των προϊόντων και ιδιαίτερα το σημαντικό κομμάτι της διαλογής και συσκευασίας των μήλων στα αγροκτήματα κατά τη συγκομιδή, που αποτελεί σχεδόν αποκλειστική ευθύνη των θηλυκών της κάθε οικογένειας.

Ο Συνεταιρισμός αναγνωρίζοντας τον ιδιαίτερο ρόλο των γυναικών αγροτισσών συνέπραξε και συμβάλλει με παροχή στοιχείων μέσω των μελών του, σε επιστημονική έρευνα της Γενικής Γραμματείας Ισότητας των Φύλων με θέμα: «Η ελληνίδα αγρότισσα: αποτύπωση της συμμετοχής, προβλήματα, προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής για την ενθάρρυνση της συμμετοχής των γυναικών στον αγροτικό τομέα και την ελληνική ύπαιθρο». Η έρευνα διεξάγεται για πρώτη φορά σε τέτοιο επίπεδο και επικεφαλής της έχει τεθεί η Αναπληρώτρια Καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Αιγαίου, κα. Μαρία Γκασούκα, κοινωνική λαογράφος με φεμινιστική δράση και προφανώς με ιδιαίτερη επιστημονική εμπειρία σε ζητήματα φύλου, ισότητας, πολιτιστικής κληρονομιάς και χρήσης ΤΠΕ.

Η έναρξη της έρευνας πραγματοποιήθηκε με την έμψυχη στήριξη και συμμετοχή μελών του αιωνόβιου Αγροτικού Συνεταιρισμού Ζαγοράς Πηλίου – ΖΑΓΟΡΙΝ αλλά και του Γυναικείου Αγροτουριστικού Συνεταιρισμού Ζαγοράς. Η πλούσια αγροτοσυνεταιριστική παράδοση της περιοχής, η σύγχρονη δημιουργική πραγματικότητα, η ύπαρξη ενεργού αμιγώς γυναικείου συνεταιρισμού, η θεσμική εκπροσώπηση του γυναικείου φύλου στο Διοικητικό Συμβούλιο του Α.Σ. Ζαγοράς, η ορεινή και μειονεκτική περιοχή αποτέλεσαν το ερέθισμα ώστε από έναν τέτοιο τόπο με ιδιαίτερο συμβολισμό, να αρχίσει η ερευνητική διαδικασία.

Συγκεκριμένα, την Τρίτη 29 Αυγούστου 2017, στην πλατεία της Αγίας Κυριακής συναντήθηκαν με την επικεφαλής της έρευνας γυναίκες από τη Ζαγορά, κατόπιν κινητοποίησης του Αγροτικού Συνεταιρισμού Ζαγοράς, οι οποίες αρχικά ενημερώθηκαν εκτενώς για το αντικείμενο της έρευνας από την αρχική εισήγηση που πραγματοποίησε η ερευνήτρια. Η δραστηριότητα ξεκίνησε επίσημα με τον απευθείας τηλεφωνικό χαιρετισμό της Γενικής Γραμματέως Ισότητας κας. Φωτεινής Κούβελα. Η Γενική Γραμματέας συνεχάρη τις παριστάμενες και ευχαρίστησε για τη συμμετοχή τους. Έπειτα η κα. Γκασούκα παρουσίασε την δομή και το ερωτηματολόγιο της έρευνας που αξιολογήθηκαν από τις παριστάμενες με βάση τη βιωματική τους εμπειρία.

Παράλληλα έλαβε χώρα διάλογος και αναλύθηκε από τις δύο πλευρές η κατάσταση που επικρατεί στη χώρα για την ελληνίδα αγρότισσα σύμφωνα με την οπτική των ίδιων των αγροτισσών αλλά και από την πλευρά της επιστημονικής έρευνας. Σημαντικό ήταν το γεγονός ότι στη διαδικασία συμμετείχαν γυναίκες – μέλη των δύο συνεταιρισμών της Ζαγοράς όλων των ηλικιακών ομάδων.

Δείγμα των καταστάσεων που έχει να αντιμετωπίσει μια εργαζόμενη γυναίκα στον αγροτικό χώρο χαρακτήρισε η ακαδημαϊκός, την παρουσία γυναίκας – μητέρας μαζί με το θηλυκό βρέφος της και την παρουσία γυναίκας – γιαγιάς μαζί με την εγγονή της.

Ακολούθησαν συνεντεύξεις από τις συμμετέχουσες και η διαδικασία ολοκληρώθηκε με τη δέσμευσης της κας. Γκασούκα ότι τα αποτελέσματα της έρευνας, θα παρουσιαστούν από την Γενική Γραμματεία Ισότητας πρώτα στη Ζαγορά και έπειτα σε άλλες περιοχές, με τελικό στόχο να αποσταλούν στα αρμόδια Υπουργεία που παράγουν τα σχετικά νομοθετήματα.

Το Δελτίο Τύπου της Γ.Γ. Ισότητας

Η καθιέρωση του εορτασμού της Παγκόσμιας Ημέρας της Αγρότισσας στις 15 Οκτωβρίου από τον ΟΗΕ το 2007, είναι πολύ σημαντική γιατί υπενθυμίζει τη συμβολή της γυναίκας στον πρωτογενή τομέα της οικονομίας, παροτρύνει και άλλες γυναίκες να εμπλακούν δυναμικά σε αυτόν, αλλά ο σημαντικότερος στόχος του εορτασμού είναι η ενεργοποίηση της πολιτείας, ώστε να δημιουργεί συνεχείς και ουσιαστικές δράσεις στήριξης του πολύπλοκου ρόλου της γυναίκας αγρότισσας.

Η Γενική Γραμματέας Ισότητας των Φύλων, Φωτεινή Κούβελα, αναγνωρίζοντας τη σπουδαία συνεισφορά της γυναίκας αγρότισσας στην αγροτική οικονομία διαχρονικά, προχώρησε -και αυτή τη χρονιά- σε μία σειρά παρεμβάσεις και ενέργειες, που προβάλλουν την πολυσήμαντη διάσταση της γυναίκας αγρότισσας στην κοινωνία μας.

Στόχος αυτών των παρεμβάσεων είναι να προσφερθούν περισσότερα εργαλεία στη γυναίκα αγρότισσα, τόσο για την προστασία, όσο και για την ενίσχυση της ενεργούς συμμετοχής των γυναικών της υπαίθρου στη λειτουργία και διαχείριση των αγροτικών εκμεταλλεύσεων.

Πιο συγκεκριμένα, οι σχετικές πρωτοβουλίες της ΓΓΙΦ είναι οι εξής:

  1. Κατέθεσε παρατηρήσεις στο σχέδιο νόμου «Αγροτικός συνδικαλισμός και άλλες διατάξεις», ώστε να αυξηθεί το ποσοστό συμμετοχής γυναικών μελών, αλλά και ο αριθμός υποψηφίων γυναικών κάθε συνδυασμού του εκάστοτε οργάνου διοίκησης. Αντίστοιχες προτάσεις κατέθεσε και ενσωματώθηκαν στο Ν.4384/2016 για τους Αγροτικούς Συνεταιρισμούς.
  2. Έστειλε επιστολή στα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα της χώρας, με σκοπό την ενίσχυση της γυναικείας επιχειρηματικότητας και ζήτησε τη συνεργασία τους, ώστε να δοθεί η δυνατότητα να πραγματοποιήσουν την πρακτική τους άσκηση οι φοιτήτριες/ές σε Γυναικείους Αγροτικούς Συνεταιρισμούς και να λάβουν εξατομικευμένη συμβουλευτική από νέους και νέες επιστήμονες και επιστημόνισσες, ώστε να τους μεταφέρουν καινοτόμες ιδέες, ενώ οι φοιτήτριες/ες θα αποκτήσουν εμπειρία από την λειτουργία των εν λόγω επιχειρήσεων.

Ως εκ τούτου, καλούμε τα στελέχη των Γυναικείων Αγροτικών Συνεταιρισμών, που επιθυμούν να λάβουν υποστήριξη στο έργο τους από νέους φοιτητές και νέες φοιτήτριες, να εγγραφούν στην ιστοσελίδα του συστήματος «Κεντρικής Υποστήριξης της Πρακτικής Άσκησης Φοιτητών» :https://atlas.grnet.gr/CompanyRegistration

Επίσης, πάλι με πρωτοβουλία της Γενικής Γραμματέα, στο πλαίσιο των διπλωματικών εργασιών των φοιτητών/τριών, προτάθηκε στα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα να διερευνώνται και να προτείνονται τρόποι προώθησης των προϊόντων των γυναικείων επιχειρήσεων της περιοχής, καθώς και να αναδεικνύονται νέες, καινοτόμες ιδέες σε σχέση με τη γυναικεία επιχειρηματικότητα στον πρωτογενή τομέα της οικονομίας.

  1. Στο πλαίσιο του συγχρηματοδοτούμενου έργου της Γενικής Γραμματείας Ισότητας των Φύλων (ΓΓΙΦ) «Εξειδικευμένη υποστήριξη του Μηχανισμού – Δομής Παρακολούθησης της Ισότητας των Φύλων», του Ε.Π. «Μεταρρύθμιση Δημοσίου Τομέα 2014-2020», έχει προβλεφθεί υποέργο, το οποίο αφορά στην εκπόνηση μελέτης με θέμα: «Η ελληνίδα αγρότισσα: αποτύπωση της συμμετοχής, προβλήματα, προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής για την ενθάρρυνση της συμμετοχής των γυναικών στον αγροτικό τομέα και την ελληνική ύπαιθρο».

Στόχος του έργου είναι:

  • η ανάδειξη της πολυμορφίας της ελληνικής υπαίθρου και των διαφοροποιήσεων των συνθηκών διαβίωσης και των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες γεωργοί
  • η καταγραφή της στάσης των νέων γυναικών ως προς τις γεωργικές δραστηριότητες, δεδομένης της υψηλής ανεργίας και υποαπασχόλησης που ενδέχεται να αντιμετωπίσουν, εξαιτίας της οικονομικής κρίσης
  • η εξέταση των δυνατοτήτων προσέλκυσης νέων γυναικών και ανέργων στην ύπαιθρο
  • ο εντοπισμός των κυρίαρχων προσλήψεων γύρω από τις γυναίκες γεωργούς, προκειμένου να εκτιμηθούν οι πιθανότητες αυξημένης συμμετοχής ιδιαίτερα των νεότερων γυναικών στην αγροτική οικονομία.

Η συγκεκριμένη μελέτη, αναμένεται να αναδείξει τρόπους ενθάρρυνσης των γυναικών αγροτισσών και ανάπτυξης της γυναικείας επιχειρηματικότητας στην ελληνική ύπαιθρο, που χαρακτηρίζονται από παραγωγή προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας και αυξημένης ανταγωνιστικότητας (βιολογικές καλλιέργειες, αγροτουρισμός, δυναμικές καλλιέργειες όπως η παραγωγή αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών κ.ά.). Επίσης, να διατυπώσει προτάσεις αγροτικής πολιτικής, οι οποίες θα αποσκοπούν στην αντιμετώπιση των προβλημάτων των γυναικών γεωργών με ενσωματωμένη τη διάσταση του φύλου σε αυτές.

Τέλος, εκφράζουμε την πεποίθησή μας ότι χρειάζεται να υλοποιηθούν αρκετές ακόμη δράσεις, προκειμένου να κινητοποιήσουν νέες αγρότισσες, για να εμπλακούν με τον πρωτογενή τομέα μας, αλλά και να διευκολυνθούν οι ήδη εργαζόμενες σε αυτόν.

Ωστόσο, δε μπορούμε να μην αναγνωρίσουμε ως καλή πρακτική την πρωτοβουλία της Πολιτείας να καταβάλει επίδομα στις αγρότισσες πολύτεκνες μητέρες.

Προς αυτή την κατεύθυνση των διευκολύνσεων για τις γυναίκες αγρότισσες, η ΓΓΙΦ θα συνεχίσει την επισταμένη προσπάθειά της, ώστε η γυναίκα αγρότισσα να βγει επιτέλους από την «αφάνεια» και να μπορεί να χαίρει της αναγνώρισης που της αξίζει, κατέχοντας μια αξιοπρεπή θέση στην κοινωνία, όπως αυτή ορίζεται από τις αρχές και της αξίες της ισότητας.