Skip to main content
15 04 2016 | 09:43

Στις 21 Απριλίου ψηφίζεται από την Ολομέλεια της Βουλής το νομοσχέδιο για τους συνεταιρισμούς

Στις 21 Απριλίου ψηφίζεται από την Ολομέλεια της Βουλής το νομοσχέδιο για τους συνεταιρισμούς

Με επιφυλάξεις από τα κόμματα τις αντιπολίτευσης και με την υπερψήφισή του από τα κόμματα της κυβέρνησης προχωρά στη β΄ανάγνωση από την Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου το νομοσχέδιο του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης, Βαγγέλη Αποστόλου, «Αγροτικοί συνεταιρισμοί, μορφές συλλογικής οργάνωσης του αγροτικού χώρου και άλλες διατάξεις».

Χθες ήταν η τρίτη συνεδρίαση, ξεκίνησε στις 18.20 στην αίθουσα Γερουσίας, ενώ την επόμενη εβδομάδα θα πραγματοποιηθεί η συνεδρίαση της Επιτροπής για τη β΄ ανάγνωση όπου θα εγκριθούν οι όποιες βελτιώσεις φέρει ο κ. Αποστόλου. Αναλυτικά, στο πρόγραμμα αναφέρθηκε η πρόεδρος της Επιτροπής, Χαρά Καφαντάρη: «Θα ήθελα να σας ενημερώσω ότι η β΄ ανάγνωση θα γίνει τη Δευτέρα, στις 18.00 και όχι στις 12.00. Επίσης, όπως είπαμε στη Διάσκεψη των Προέδρων, το νομοσχέδιο θα εισαχθεί στην Ολομέλεια την Τετάρτη, 20 Απριλίου και ώρα 18.00, η πρώτη συνεδρίαση και θα συνεχιστεί την Πέμπτη στις 21 Απριλίου, γύρω στις 12.00 το μεσημέρι, μετά τις επίκαιρες ερωτήσεις. Θα συνεχιστεί μέχρι αργά το βράδυ επί της αρχής και επί των άρθρων και θα ψηφιστεί την Πέμπτη στις 21 του μηνός.»

Έδωσε απαντήσεις ο Αποστόλου στις επικρίσεις του νομοσχεδίου

Για όλα τα θέματα στα οποία δέχτηκε κριτική το εν λόγω νομοσχέδιο απάντησε στην εισήγησή του ο κ. Αποστόλου, κατά την έναρξη της συζήτησης, την Πέμπτη 14 Απριλίου. Αναλυτικά η εισήγησή του (από τα πρακτικά της Βουλής):

ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ (Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων): Θα σταθώ στο κείμενο του νομοσχεδίου, που έχετε στα χέρια σας και βέβαια λαμβάνοντας υπόψη και τη συζήτηση, που θα κάνουμε σήμερα. 

Θα σταθώ στη σημερινή μου ομιλία, στις τοποθετήσεις σας, επί της αρχής και στις απόψεις των φορέων. Ξεκινώντας από την Αντιπολίτευση, άκουσα τη Ν.Δ. και το ΠΑ.ΣΟ.Κ., στην πρώτη ανάγνωση του νόμου, να κατηγορούν την Κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝ.ΕΛ., γιατί έφερε το νομοσχέδιο για τους Συνεταιρισμούς. Χθες στην ακρόαση των φορέων ακούστηκαν διάφορες απόψεις με την επωδό στο τέλος, να χαρακτηρίζουν το νομοσχέδιο με διάφορα κοσμητικά επίθετα. Όπως ότι διακατέχεται «από υπερβολικό κρατισμό», δεν είναι δεόντως προσαρμοσμένο στις διεθνείς συνεταιριστικές αρχές, καθώς και τις αντιφατικές απόψεις του τύπου, η αιτιολογική έκθεση είναι τέλεια, αλλά το νομοσχέδιο κακό. 

Έγινε ιδιαίτερη κριτική στα άρθρα που επιχειρούν να αλλάξουν μια παγιωμένη κατάσταση, εδώ και χρόνια με το πρόσχημα ότι το συνεταιριστικό κίνημα είναι αυτοδιαχειριζόμενο και δεν χρειάζεται παρεμβάσεις. Το νομοσχέδιο περιέχει αντισυνταγματικές διατάξεις, καταστρατηγεί τις διεθνείς αρχές και άλλες διάφορες γενικολογίες. 

Αισθάνομαι λοιπόν την υποχρέωση, πριν την κατά άρθρων συζήτηση να ξεκαθαρίσω ορισμένα πράγματα, που αναφέρθηκαν από αρκετούς και έχουν σχέση με τον αριθμό των επενδυτών - ιδρυτικών μελών, τα μέλη - επενδυτές, τη σταυροδοσία για τις εκλογικές διαδικασίες, τις δυο θητείες των διοικητικών συμβουλίων, για το επιχειρησιακό πλάνο κατά την πρώτη εγγραφή και διάφορα άλλα, που φαίνεται δεν έχουν γίνει ή δεν θέλουν να γίνουν από μερικούς κατανοητά.

Ειλικρινά, αγαπητοί συνάδελφοι, θα ήμουν πολύ ευτυχής σήμερα στην οικονομική κρίση που βιώνει η χώρα μας, αν είχαμε ισχυρούς συνεταιρισμούς, ασπίδα των μικρών και ευάλωτων αγροτών. Θα ήταν πιστέψτε με, πολύ διαφορετικά τα πράγματα στον αγροτικό τομέα και ο ΣΥΡΙΖΑ και ο ΑΝ.ΕΛ., δεν θα είχαν κανένα λόγο να φέρουν νέο νομοσχέδιο για τους συνεταιρισμός. 

Δυστυχώς η πραγματικότητα δεν είναι έτσι. Οι αγροτικοί συνεταιρισμοί, με τους δικούς σας, αγαπητοί συνάδελφοι της Ν.Δ. και ΠΑ.ΣΟ.Κ., υπέροχους νόμους χρεοκόπησαν, εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων είναι ανήμποροι να προσφέρουν στοιχειώδεις υπηρεσίες στα μέλη τους.

Ειπώθηκε ότι ο πολύ καλός νόμος 28 10 του 2000 προέβλεπε την ίδρυση και λειτουργία ΕΚΑΣ, ΚΑΣΟ,ΚΕΣΕ, Α.Ε. διάφορες, δημιουργήθηκαν δεκάδες από αυτές τις οντότητες. Μπορείτε να μου απαριθμήσετε, πόσες από αυτές λειτουργούν σήμερα; Για την κατάσταση αυτή, εσείς ευθύνεστε και το ξέρετε και αντί να συνδράμετε στην προσπάθεια διάσωσης και εξυγίανσης σε ό,τι έχει απομείνει σε αυτό το θεσμό, επιλέγετε τη στείρα αντιπολίτευση. Αλήθεια, γιατί καλέσατε στην ακρόαση, την κατεξοχήν υπεύθυνη για την κατάσταση των συνεταιρισμών τα τελευταία χρόνια συνομοσπονδία, την ΠΑΣΕΓΕΣ, όταν εσείς οι ίδιοι, δεν κατηγορούσατε, για κακοδιαχείριση και εκτροπή από το ρόλο της τη συγκεκριμένη οργάνωση; Γνωρίζετε ασφαλώς ότι όσο εσείς δεν τολμήσατε αυτά τα χρόνια, εμείς μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα τα κάναμε πράξη.

Με απόφασή μας η ΠΑΣΕΓΕΣ επέστρεψε το ακίνητο της Θέρμης στο ελληνικό δημόσιο, γιατί τόσα χρόνια ενώ το είχε πάρει για συγκεκριμένη χρήση το επινοικίαζε πάνω από 500.000 € το χρόνο. Και τι σήμαινε αυτό; Παραβίαζε τον βασικό όρο του παραχωρητηρίου. Εσείς δεν είχατε το θάρρος να το κάνετε. Όμως εμείς, καταργούμε την παράνομη χρηματοδότηση της, που τα τελευταία χρόνια, αγαπητοί συνάδελφοι, ξεπέρασε τα 40 εκατ. €. Ρωτήστε τον ΕΛΓΑ να σας δώσει αναλυτικές καταστάσεις τι εισπράξεις είχε από τα ασφάλιστρα των αγροτών για να μπορεί να λειτουργεί η ΠΑΣΕΓΕΣ. Και ευτυχώς, γιατί ερχόταν άλλος καταλογισμός να προστεθεί σ' αυτούς τους καταλογισμούς που έχουμε υποστεί σήμερα ως χώρα.

Εσείς αν και τα γνωρίζατε όλα αυτά επιμένετε να στηρίζετε ένα θεσμό, μάλιστα που λίγο πριν την εκκαθάριση του τον εγκαταλείπουν και οι ίδιοι οι σύμβουλοι του Δ.Σ..

Η δική μας θέση για το θέμα αυτό είναι, επειδή ειπώθηκε ότι δεν υπάρχει τριτοβάθμια οργάνωση, είναι πολύ απλή η θέση μας, το συνεταιριστικό κίνημα να βρει τον δρόμο μόνο του. Η καλύτερη και σταθερότερη λύση είναι να επιλέξουν οι ίδιοι οι συνεταιρισμοί το σχήμα και τον ρόλο που θα πρέπει να έχει το όργανο που θα καθοδηγήσει και θα εκπροσωπήσει τους συνεταιρισμούς στη νέα τους πορεία. Αν οι εκπροσωπήσεις στους διεθνείς οργανισμούς είναι σαν και αυτές που γινόντουσαν μέχρι σήμερα που μετατρεπόντουσαν σε απλά ταξιδάκια, δεν θέλουμε να υπάρχουν τέτοιες εκπροσωπήσεις στον αγροτικό χώρο. 

Και έρχομαι σε ένα άλλο θέμα, που αφορά την εκπαίδευση. Όταν αγαπητοί συνάδελφοι, η εκπαίδευση στους συνεταιρισμούς ήταν ανύπαρκτη και αυτό ήταν και είναι μια κοινή διαπίστωση, εσείς τώρα βρήκατε τον χρόνο να μιλήσετε για κρατική επιμόρφωση με αφορμή το άρθρο που αναφέρεται στο ταμείο της συνεταιριστικής εκπαίδευσης; 

Το ταμείο αυτό είναι ένας κουμπαράς των συνεταιρισμών, συνεισφέρουν όλοι, όπως σε όλο τον κόσμο ένα μικρό ποσοστό από τα πλεονάσματα τους. Το τονίζω, από τα πλεονάσματα τους για την εκπαίδευση. 

Έχει συμβολικό χαρακτήρα, αγαπητοί συνάδελφοι, πρώτον, για να τονίσει την ανάγκη της εκπαίδευσης και δεύτερον για να γαλουχήσει την αλληλεγγύη και την αλληλοβοήθεια μεταξύ ισχυρών και αδύναμων συνεταιρισμών. 

Αυτό το τονίζω, γιατί υπήρξαν απόψεις από πολλούς και σκέψεις ότι να αφήσουμε τον κάθε συνεταιρισμό να επιμορφώνει μόνος του τα μέλη του όπως γινόταν μέχρι σήμερα. Βεβαίως, το όπως γινόταν μέχρι σήμερα είχε ανάλογα αποτελέσματα, τα οποία τα είδαμε, τα βίωσε ο συνεταιριστικός χώρος. 

Και έρχομαι σε ένα άλλο θέμα, που μπήκε και μάλιστα έντονα. Υποστηρίχθηκε από πολλούς συναδέλφους η αναγκαστικότητα. Πραγματικά, δεν περίμενα ιδιαίτερα από κόμματα που αυτοαποκαλούνται φιλοευρωπαϊκά όχι μόνο να μην γνωρίζουν γιατί τίθεται θέμα κατάργησης τους, αλλά και να εμφανίζονται σε δήθεν υποστηρικτές της. 

Δεν θέλω να πω περισσότερα, αγαπητοί συνάδελφοι, όμως οι εκπλήξεις δεν σταματούν εδώ. Ακούσαμε τον Εισηγητή της Ν.Δ., αγνοώντας προφανώς την λειτουργία και την ιδιομορφία των συνεταιρισμών ούτε πολύ, ούτε λίγο, να μας μέμφεται γιατί λέει προβλέπουμε τα μέλη των συνεταιρισμών να διαθέτουν τα προϊόντα τους και να αγοράζουν τα εφόδια τους από το συνεταιρισμό και όχι από κει που βρίσκουν καλύτερες τιμές, δηλαδή από το εμπόριο. Τι να σας πω. 

Είναι τόσο μεγάλη η διαφορά της αντίληψης μας και το πώς προσεγγίζουμε τα συγκεκριμένα θέματα και ειλικρινά δεν έχετε αντιληφθεί τι συνέβαινε και πώς λειτουργούσαν μέχρι σήμερα οι συνεταιρισμοί; Δεν έχετε αντιληφθεί τι επιπτώσεις είχε ο αγροτοπατερισμός; Δεν είναι ένα σύμπτωμα; Δεν είναι μια από αυτές τις αιτίες που πρέπει να καταργήσουμε να δούμε σήμερα πως θα τα αντιμετωπίζουμε; 

Γιατί, λοιπόν, σας ενοχλεί όταν λέμε θητείες δύο στα μέλη των διοικητικών συμβουλίων; Δηλαδή, δεν είναι αρκετά οκτώ ή δέκα συνεχόμενα χρόνια σε μια διοίκηση να συμμετέχουν;

Ειλικρινά, εγώ θα περίμενα τουλάχιστον αυτό το κομμάτι να το αντιμετωπίζετε διαφορετικά. Περίμενα προτάσεις σας, αλλά δεν τις είδα. Δεν είναι μια παθογένεια όλη αυτή η διαδικασία και που έχει οδηγήσει;

Δεν μπορώ, επίσης, να κατανοήσω δημοκρατικά διοικούμενες οργανώσεις, όπως οι συνεταιρισμοί, δεν μπορούν να τους απασχολούν οι πλειοψηφίες που θα εκλέγουν τα όργανά τους. Όταν σε μια κοινωνία ατόμων που πρέπει να τους συνδέει η αλληλεγγύη, η αμοιβαία εμπιστοσύνη και η διαφάνεια κάποιοι θέλουν συμπαγείς, χειραγωγούμενες πλειοψηφίες για να διοικήσουν τους συνεταιρισμούς. Το είδαμε και το διαπιστώσατε χθες στην σχετική συζήτηση.

Οι συνεταιρισμοί οφείλουν να επιδιώκουν την σύνθεση μέσα από δημοκρατικό διάλογο, για να οικοδομήσουν πλατιά και ισχυρή διοικητική πλειοψηφία προς όφελος το μέλλον του συνεταιρισμού και όχι μιας κλειστής ομάδας, που εκμεταλλεύεται τον συγκεκριμένο χώρο. Αυτή η αντίληψη πρέπει να αλλάξει και γι' αυτό εισάγεται, καθιερώνεται η στα μειοδοσία του εν τρίτον. 

Υπήρξε, έστω και από λίγους, κριτική γιατί συμπεριλάβαμε διάταξη που επιτρέπει στα μέλη να ζητούν από τον συνεταιρισμό στοιχεία για την ενημέρωσή τους. Αδιανόητο. Δηλαδή, δεν μπορεί να υπάρχει εμπιστοσύνη μεταξύ των μελών; Δεν είναι στους συνεταιρισμούς το συστατικό στοιχείο, η εμπιστοσύνη και η αλληλεγγύη; Τότε, όλα αυτά που λέμε αγαπητοί συνάδελφοι, είναι λόγια του αέρα. Οι συνεταιρισμοί έχουν έμπιστα και μη έμπιστα μέλη. Που είναι εδώ οι διεθνείς συνεταιριστικές αρχές; Σε κάθε περίπτωση, το καταστατικό καθορίζει τον τρόπο άσκησης του δικαιώματος αυτού, τους όρους, τις προϋποθέσεις της, τους λόγους άρνησης χορήγησης κ.τ.λ., αλλά ως βασική αρχή να διέπει τη λειτουργία ενός συνεταιρισμού η απαγόρευση να δοθούν στοιχεία στα μέλη του; Αυτό είναι πρωτοφανές. Τουλάχιστον, εσείς μπορεί να το ασπάζεστε, εμείς έχοντας μια πορεία και μια ιστορία σεβασμού και εμπιστοσύνης, αντιλαμβάνεστε ότι το βλέπουμε πάρα πολύ διαφορετικά. Πάρα πολύ απλά, ειπώθηκε από εσάς, από τους φορείς, ότι είναι αδιανόητο να είναι ανοιχτά τα στοιχεία του συνεταιρισμού σε κάθε μέλος, όταν τα αναζητήσει. Οι ισολογισμοί, οι παραγγελίες, αλλά δεν μπαίνω σε λεπτομέρειες.

Έρχομαι σε ένα άλλο θέμα, που μπήκε και αφορά αυτόν τον οργανισμό διαχείρισης των ακινήτων, τον ΟΔΙΑΓΕ. Ειλικρινά εκπλήσσομαι, γιατί ιδιαίτερα από τα κόμματα που κυβέρνησαν τη χώρα, περίμενα να γνωρίζουν τι συμβαίνει ακριβώς σ' αυτό που λέγεται ακίνητη αγροτική δημόσια περιουσία, όπου ο κάτοχος είναι το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης. Έχει δημιουργηθεί μια επιτροπή, έχει ήδη ξεκινήσει την καταγραφή. Μιλάμε για όχι πλήρη εγκατάλειψη. Μόνο ένα στοιχείο θα σας πω από την κατάρτιση του εθνικού κτηματολογίου ήδη αυτή την ώρα που εντοπίζονται πάνω από 600.000 στρέμματα αγροτικής γης καταπατημένης. Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης φέρεται, ότι είναι ιδιοκτήτης 11.580.000 στρεμμάτων αγροτικής και δασικής γης, από τα οποία μόνο το 1.000.736 στρέμματα είναι ελεύθερα για αξιοποίηση και από αυτά δε, μόνο τελικά 172.000 στρέμματα σήμερα μπορούμε να πούμε ότι από αύριο ξεκινάμε την αξιοποίησή τους. 

Δεν θα έπρεπε εμείς από την δική μας πλευρά να προχωρήσουμε στην σχετική καταγραφή όλων αυτών και να δημιουργήσουμε έναν φορέα ο οποίος θα τα αξιοποιούσε για αγροτική χρήση; Το επαναλαμβάνουμε και το τονίζουμε μέσα στην σχετική ρύθμιση. Ξέρετε ειδικά τι παραχωρήσεις έχουν γίνει: Σε ακίνητα, σε οικόπεδα, σε γη. Δεν θα πρέπει να δούμε πού βρίσκονται σήμερα από πλευράς χρήσης; Εγώ σας πληροφορώ ότι έχουμε αρχίσει· Πολλοί μας κατηγορούν για βιομηχανία ανάκλησης των παραχωρήσεων χρήσης συγκεκριμένης και κυριότητας για τον απλούστατο λόγο ότι στην πλειοψηφία αυτών των ακινήτων δεν τηρούνται οι όροι και προϋποθέσεις παραχώρησης. Να μην υπερασπιστούμε την δημόσια περιουσία; Που τα βρήκατε όλα τα υπόλοιπα δεν μπορώ να αντιληφθώ.

Σας απασχόλησα με ζητήματα τα οποία έχουν σχέση με την συνεταιριστική μερίδα, με τον αριθμό των ιδρυτικών μελών. Για το ύψος της συνεταιριστικής μερίδας για πρώτη φορά αφήσαμε ο κάθε συνεταιρισμός να την προσδιορίζει στο καταστατικό του θέλοντας να τονίσουμε ότι οι συνεταιρισμοί δεν είναι κεφαλαιουχικές επιχειρήσεις. Θα μπορούσαμε να αφήσουμε ελεύθερα και τα ιδρυτικά μέλη του συνεταιρισμού. Δεν το κάναμε γιατί ο κατακερματισμός είναι μια από τις αιτίες που οι συνεταιρισμοί βρίσκονται σε άθλια οικονομική κατάσταση.

Σε καμιά περίπτωση αγαπητοί συνάδελφοι, ο νόμος δεν θίγει το αυτοδιοίκητο των συνεταιριστικών οργανώσεων. Αντίθετα ενισχύει τον ρόλο των γενικών συνελεύσεων και νομίζω για αυτούς που αντιλαμβάνονται τις διαδικασίες της συλλογικές αυτό είναι μια ρύθμιση ουσιαστική και χρειαζόταν ειδικά για τον χώρο. Σε καμιά περίπτωση δεν διαλύουμε συνεταιρισμό πλην των περιπτώσεων των ανενεργών συνεταιρισμών εφόσον οι ίδιοι επιθυμούν να κάνουν χρήση ευνοϊκών για αυτούς διατάξεων που άλλωστε προϋπήρχαν.

Όταν από τους έξι-μίση χιλιάδες συνεταιρισμούς που οι βιώσιμοι οικονομικά δεν ξεπερνούν τους 20: Όταν ο κύκλος εργασιών όλων των συνεταιρισμών δεν ξεπερνά το 950 εκατ. ευρώ και την ίδια στιγμή- το τονίζω- οι ληξιπρόθεσμες οφειλές των συνεταιρισμών ξεπερνούν τα 3 δισ. € και ταυτόχρονα αναζητούνται ανακτήσεις άνω των 600 εκατομμυρίων ευρώ, τότε δεν υπάρχει δρόμος διαφυγής.

Έχετε εσείς ποτέ αντιληφθεί-επειδή μάλιστα είστε και θιασώτες της νεοφιλελεύθερης πολιτικής- να υπάρχουν οικονομικού, επιχειρηματικού χαρακτήρα δραστηριότητες που έτσι τις θέλετε που να έχουν τέτοια οικονομική σχέση οφειλών και κύκλου εργασιών που να μπορούν να σταθούν έστω και για ένα λεπτό;

Ή θα αποκτήσουν οντότητα πραγματική και η συνεργασία θα βγαίνει σαν αποτέλεσμα ανάγκης των συνεταιρισμένων αγροτών για να γίνουν οι συνεταιρισμοί υπόθεση των ιδίων των αγροτών ή θα οδηγηθούν σε διάλυση οι περισσότεροι- και βεβαίως και εμείς το αντιλαμβανόμαστε και εσείς -με δυσάρεστες επιπτώσεις για την ελληνική γεωργία και τους αγρότες. Αλλά δυστυχώς η διαδικασία αυτή είναι μονόδρομος.

Εμείς λοιπόν με τις συγκεκριμένες διατάξεις θέλουμε να βάλουμε το πλαίσιο για την αναγέννηση των συνεταιρισμών και προς αυτή την κατεύθυνση, όπως σας είπα και προχθές. Πρέπει όλοι να συμβάλουμε γιατί εμείς που αναλαμβάνουμε τις ευθύνες και ιδιαίτερα σε μια κατάσταση που εσείς έχετε την ευθύνη που δημιουργήθηκε, γιατί θέλουμε μακριά από μικροκομματικές σκοπιμότητες τις οποίες υπηρετήσατε και δεν χρειάζεται να ξαναγυρίσω πάλι πίσω,αλλά όμως σήμερα δεν έχουν να προσφέρουν τίποτα στον συγκεκριμένο χώρο.