Skip to main content
23 11 2016 | 11:26

Κασίμης: Είναι μεγάλη η απόσταση που χωρίζει τη γεωργία, την έρευνα και την επιχειρηματικότητα

Κασίμης: Είναι μεγάλη η απόσταση που χωρίζει τη γεωργία, την έρευνα και την επιχειρηματικότητα

Ολοκληρώθηκε χθες το διήμερο συνέδριο για τη «Δικτύωση για την προώθηση της καινοτομίας στον αγροτικό χώρο», στις οποίες συμμετείχαν εκπρόσωποι από τον ερευνητικό χώρο, τις επιχειρήσεις και στελέχη του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, αλλά απουσίαζαν εκπρόσωποι των αγροτών. Τις εργασίες του συνεδρίου έκλεισε ο Χαράλαμπος Κασίμης, γενικός γραμματέας Αγροτικής Πολιτικής και Διαχείρισης Κοινοτικών Πόρων του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, ο οποίος συνόψισε τα συμπεράσματα της εκδήλωσης στα εξής σημεία:

  • Στο Συνέδριο αναδείχθηκε η ανάγκη γεφύρωσης του χάσματος και της αμφίδρομης επικοινωνίας μεταξύ παραγωγών και της ερευνητικής κοινότητας, ώστε να αξιοποιηθούν αφενός τα υπάρχοντα ερευνητικά αποτελέσματα και αφετέρου να αναζητηθούν αποτελεσματικές λύσεις στα προβλήματα και τις ανάγκες των παραγωγών.
  • Επισημάνθηκαν και δυσκολίες στην επικοινωνία μεταξύ ερευνητικής κοινότητας και επιχειρηματικής κοινότητας, δυσκολίες στην κατανόηση της συνεργασίας μεταξύ τους αλλά και δυσκολίες στην αξιοποίηση της καινοτομίας. Επομένως θα πρέπει να ενθαρρυνθούν οι επαφές και να γεφυρωθούν οι σχέσεις μεταξύ των διαφορετικών κρίκων της αγροδιατροφικής αλυσίδας, αμβλύνοντας τις διαφορές και την απόκλιση διαπραγματευτικής ισχύος μεταξύ παραγωγών και των λοιπών δρώντων στην αγροτική οικονομία.
  • Απαιτούνται σαφείς κανόνες, όροι και προϋποθέσεις όπως επίσης και διαφάνεια στις διαδικασίες, στην επιλογή και χρηματοδότηση των επιχειρησιακών ομάδων καθώς και των επενδυτικών τους σχεδίων, ώστε να διασφαλίσουμε ότι οι πόροι θα κατευθυνθούν και θα αξιοποιηθούν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο στο πλαίσιο της επιλεξιμότητας του μέτρου 16 του ΠΑΑ για τη «Συνεργασία».
  • Αναδείχθηκε η ανάγκη υποστήριξης των επιχειρησιακών ομάδων τόσο στο στάδιο της σύστασης όσο και στο στάδιο της λειτουργίας και υλοποίησης επενδυτικών σχεδίων, όπως και ο ρόλος του διαμεσολαβητή, ο οποίος θα πρέπει να διαθέτει επαρκή προσόντα και δεξιότητες, για να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του.
  • Διαπιστώθηκε ότι υπάρχουν πολλοί φορείς που διεκδικούν το συγκεκριμένο ρόλο, αλλά θεωρούμε ότι η αξιοπιστία των φορέων θα πρέπει να αποτελεί κριτήριο στην επιλογή τους.
  • Το μέτρο 16 της «Συνεργασίας» θα πρέπει να συνδυαστεί και με άλλα μέτρα εκπαίδευσης, μεταφοράς γνώσης κι ενημέρωσης, τις συμβουλευτικές υπηρεσίες, την οργάνωση ομάδων παραγωγών καθώς και τα επενδυτικά μέτρα, όπως τα Σχέδια Βελτίωσης και τις δράσεις ενίσχυσης της Μεταποίησης του ΠΑΑ, ώστε να υπάρξει ολοκληρωμένη προσέγγιση εξυπηρέτησης του στόχου ενσωμάτωσης της καινοτομίας στον πρωτογενή τομέα.
  • Ο ρόλος της δικτύωσης κρίνεται κομβικός στην ανάπτυξη, υιοθέτηση και διάδοση της καινοτομίας και θα πρέπει να αξιοποιηθούν οι δυνατότητες, που παρέχονται στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Δικτύου Καινοτομίας όσο και στο πλαίσιο του Εθνικού Αγροτικού Δικτύου.

Καταλήγοντας ο κ. Κασίμης επεσήμανε ως επιπλέον σημαντικό στοιχείο την απουσία παραγωγών από το Συνέδριο που όπως είπε ερμηνεύεται από το γεγονός ότι  "έχει καταρρεύσει η συλλογική εκπροσώπηση των αγροτών. Όμως ο αγρότης πρέπει να παραμένει ως βασικός αποδέκτης της προσπάθειας για διαβούλευση, γιατί όπως πολλοί είπαν οι αγρότες καινοτομούν καθημερινά. Πρέπει λοιπόν να είναι παρόντες σε αυτή την προσπάθεια που θα επιχειρήσει να στηρίξει το μέτρο της Καινοτομίας".

Το Εθνικό Αγροτικό Δίκτυο

Στην Ελλάδα το Εθνικό Αγροτικό Δίκτυο ενεργοποιήθηκε τον Μάρτιο του 2011 με στόχο την αύξηση της συμμετοχής των εμπλεκομένων στην υλοποίηση της αγροτικής ανάπτυξης, τη βελτίωση της ποιότητας εφαρμογής του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης, την  ενημέρωση του ευρύτερου κοινού και των δυνητικών δικαιούχων για την πολιτική αγροτικής ανάπτυξης και τις ευκαιρίες χρηματοδότησης, την διευκόλυνση της ανταλλαγής τεχνογνωσίας και αξιόλογων πρακτικών και την προώθηση της καινοτομίας στη γεωργία, την παραγωγή τροφίμων, τη δασοπονία και τις αγροτικές περιοχές.

Στα μέλη του περιλαμβάνονται τόσο διοικητικές υπηρεσίες, που εμπλέκονται στο σχεδιασμό, διαχείριση και εφαρμογή του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ), όσο και μια σειρά οργανισμών και φορέων, που εμπλέκονται έμμεσα ή άμεσα με την αγροτική ανάπτυξη, εκπροσωπούν κατηγορίες δυνητικών ωφελουμένων από το ΠΑΑ ή δραστηριοποιούνται σε πεδία σχετικά με τα Μέτρα του, όπως:

  • φορείς του γεωργικού, αγροδιατροφικού και δασοκομικού τομέα,
  • ακαδημαϊκά ιδρύματα και ερευνητικά κέντρα,
  • επιμελητήρια,
  • περιβαλλοντικές οργανώσεις,
  • 13 Περιφέρειες
  • οι 43 ομάδες τοπικής δράσης (ΟΤΔ) του LEADER κτλ .

Τα δύο βασικά θέματα του συνεδρίου αφορούσαν στην:

1. Καινοτομία στον αγροτικό χώρο και την προώθησή της στην Ευρώπη.

2. Παρουσίαση του νέου Μέτρου 16 "Συνεργασία" του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2020.

Ειδικότερα έγινε παρουσίαση από στέλεχος της Γενικής Δ/νσης Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, παραδειγμάτων Ευρωπαϊκών Επιχειρησιακών Ομάδων της Ευρωπαϊκής Σύμπραξης Καινοτομίας, που χρησιμοποίησαν επιτυχώς διάφορες καινοτομίες στην γεωργία και κτηνοτροφία. Από την ελληνική πλευρά παρουσιάστηκαν από εκπροσώπους φορέων (Πανεπιστήμια, Ινστιτούτα, κτλ), αρκετές καινοτόμες συνεργασίες στην μεταποίηση και συσκευασία αγροτικών προϊόντων, καθώς και στην εφαρμογή δράσεων γεωργίας ακριβείας.

Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας την πρωτογενή παραγωγή

Ακολούθησε περιγραφή του μέτρου 16 "Συνεργασία" που στόχο έχει την ενίσχυση της κουλτούρας συνεργασίας μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων με σκοπό την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων στην πρωτογενή παραγωγή (γεωργικών εκμεταλλεύσεων), στον τομέα των τροφίμων, των τοπικών κυρίως προϊόντων αλλά και καθώς επίσης και την αναζήτηση νέων καλλιεργητικών πρακτικών και πρακτικών παραγωγής που συμβάλλουν στην προστασία του περιβάλλοντος αλλά και στην προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.

Δικαιούχοι μέσω σχημάτων συνεργασίας

Γενικότερα δικαιούχοι των δράσεων του μέτρου θα είναι σχήματα συνεργασίας με νομική οντότητα στην οποία θα προσδιορίζεται ο επικεφαλής εταίρος και θα διαθέτουν εσωτερικό κανονισμό λειτουργίας (Επιχειρησιακή Ομάδα) . Αυτή θα απαρτίζεται τουλάχιστον από 2 μέλη με τουλάχιστον 1 μέλος να δραστηριοποιείται στους τομείς της γεωργίας, της κτηνοτροφίας, ή/και των τροφίμων. Τα υπόλοιπα μέλη μπορεί να είναι Ερευνητικά Κέντρα, Πανεπιστήμια κτλ. Επίσης προβλέπεται να υπάρχει και Διαμεσολαβητής (Innovation broker) ο οποίος θα αναλάβει  το ρόλο της αρχικής διασύνδεσης των αγροτών με τα υπόλοιπα μέλη. Στο σημείο αυτό παρενέβη ο Περιφερειάρχης κ. Αλεξάνδρος Καχριμάνης δηλώνοντας ότι τα στελέχη των ΔΑΟΚ των ΠΕ της Περιφέρειας, έχουν την εμπειρία και τις γνώσεις να αναλάβουν το ρόλο αυτό και πάνω από όλα είναι κοντά στους αγρότες.

Ποιές δράσεις επιδοτούνται

Οι δράσεις που θα επιδοτηθούν θα έχουν σχέση με εφαρμογή καινοτομιών που αφορούν στο γεωργικό/κτηνοτροφικό και στον τομέα τροφίμων,  στην προστασία του περιβάλλοντος και την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, στον μετριασμό των επιπτώσεων και την προσαρμογή στην κλιματική, στη δημιουργία και ανάπτυξη βραχείων ,αλυσίδων εφοδιασμού και στη δημιουργία τοπικών αγορών (Αγορών Παραγωγών – Farmers’ Markets με σκοπό να  συμμετέχουν αποκλειστικά παραγωγοί αγροτικών προϊόντων και να γίνεται η διάθεση του προϊόντος απευθείας στο καταναλωτικό κοινό χωρίς να παρεμβάλλονται περισσότεροι του ενός μεσολαβητή, μεταξύ παραγωγού και καταναλωτή.

Οι επιλέξιμες δαπάνες θα αφορούν τα κόστη ίδρυσης  των Επιχειρησιακών Ομάδων & την προετοιμασία του Επιχειρηματικού τους σχεδίου (όπως, εμψύχωση, μελέτες, λειτουργικές δαπάνες συνεργασίας) καθώς και υλοποίησης του Επιχειρηματικού τους Σχεδίου (όπως, κόστος χρήσης μηχανημάτων, ανθρωποημέρες για την προσαρμογή ή τη δοκιμή της εφαρμογής, δαπάνες προώθησης αποτελεσμάτων, επενδυτικές δαπάνες για παραγωγικές επενδύσεις του Μέτρου 4 Σχέδια Βελτίωσης-Μεταποίηση).

Σοφία Σπύρου